Το «Μαύρο Πάσχα των Θρακών»
Εκδηλώσεις μνήμης πραγματοποιήθηκαν σε όλη τη Θράκη, αλλά και όπου υπάρχουν Θρακιώτες, τιμώντας τη θλιβερή επέτειο της γενοκτονίας του Θρακικού Ελληνισμού.
Ήταν Κυριακή του Πάσχα, 6 Απριλίου του 1914, στην Ανατολική Θράκη, όταν ξεκίνησε μια συστηματική εκστρατεία διωγμών και βίας κατά των Ελλήνων που ζούσαν στην περιοχή και το οποίο ονομάστηκε «Μαύρο Πάσχα των Θρακών».
Οι Νεότουρκοι, με μεθοδικό και προμελετημένο σχέδιο, επιτέθηκαν σε ολόκληρα χωριά, αναγκάζοντας εκατοντάδες οικογένειες να εγκαταλείψουν τις πατρογονικές τους εστίες.
Από τις πρώτες ώρες εκείνης της ημέρας, οι… εκσυγχρονιστές ξεκίνησαν μαζικές επιθέσεις. Οι δυνάμεις χρησιμοποιούσαν όλα τα μέσα, ξύλο, βιασμούς, ακρωτηριασμούς (κυρίως για να αρπάξουν τα κοσμήματα των γυναικών), φόνους, ώστε να εξαναγκάσουν τους κατοίκους να φύγουν. Οι επιθέσεις συνοδεύονταν από λεηλασίες, υποχρεωτική εκποίηση περιουσιών και καταστροφές, αφήνοντας πίσω τους τον αφανισμό, όχι μόνο σε ανθρώπινες ζωές αλλά και σε πολιτιστική κληρονομιά.
Συνολικά, 232.000 Θρακιώτες εξαναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις πατρογονικές εστίες τους και να καταφύγουν στην ελεύθερη Ελλάδα αλλά και σε χώρες του εξωτερικού. Άλλοι 96.000 οδηγήθηκαν στη Μικρά Ασία, σε τάγματα εργασίας. Από αυτούς, με τη λήξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, επέστρεψαν στις εστίες τους μόνο 50.000. Οι υπόλοιποι 46.000 πέθαναν από τις ασθένειες, τον υποσιτισμό και τις κακουχίες.
Το Πάσχα του 1914 ξεκίνησε η πρώτη, για τον 20ό αιώνα, εκτεταμένη επιχείρηση γενοκτονίας του Ελληνισμού από το τουρκικό κράτος. Ακολούθησαν οι γενοκτονίες των Ποντίων (1914 – 1923), των Αρμενίων (1915) και του Μικρασιατικού Ελληνισμού (1922).
Η 6η Απριλίου καθιερώθηκε αρχικά ως Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας του Θρακικού Ελληνισμού, με απόφαση του 7ου Παγκοσμίου Συνεδρίου Θρακών, που έγινε στο Διδυμότειχο τον Ιούνιο του 2006.
Πάντως, χρειάστηκε ένας… αιώνας και κάτι ψιλά για να καθιερωθεί επίσημα η 6η Απριλίου ως Ημέρα Μνήμης του Θρακικού Ελληνισμού (ΦΕΚ 136/Α/2022 και ΦΕΚ 1/Α/2025), ώστε να τιμηθεί η μνήμη των θυμάτων και να διαφυλαχθεί η ιστορική αλήθεια για μελλοντικές γενιές.
Το «Μαύρο Πάσχα» του 1914 αποτελεί μία από τις πιο σκοτεινές στιγμές στην ιστορία του Θρακικού Ελληνισμού. Με την επίσημη αναγνώριση και τιμή της 6ης Απριλίου, οι Θράκες και όλος ο Ελληνισμός έχουν τώρα τη δυνατότητα να θυμούνται, να μαθαίνουν και να διεκδικούν τη δικαιοσύνη για όσα συνέβησαν εκείνη την ημέρα. Όχι μια οποιαδήποτε ημέρα, αλλά την ημέρα του Πάσχα, την ύψιστη γιορτή της Χριστιανοσύνης.
Ολοκληρώνεται η διαδικασία
Με αντίστοιχες προσκλήσεις, οι Μουφτείες Ροδόπης και Ξάνθης προσκαλούν τους ιμάμηδες των περιοχών τους να υποβάλουν αιτήσεις έως τις 30 Απριλίου ώστε να συμμετάσχουν στη συγκρότηση των επιτροπών που θα αναδείξουν τους νέους μουφτήδες. Όπως συνέβη και με την εκλογή του Μουφτή Διδυμοτείχου, η διαδικασία που ακολουθείται είναι βάσει της ευρωπαϊκής και της ελληνικής νομοθεσίας.
Οι 33 εκλέκτορες που θα απαρτίζουν τις επιτροπές (σε κάθε περιοχή) εγγυώνται το αδιάβλητο της εκλογής νέου μουφτή. Σύμφωνα με το κείμενο της πρόσκλησης, οι επιτροπές θα έχουν πολυφωνική σύνθεση, προκειμένου να διασφαλιστεί η μέγιστη δυνατή αντιπροσωπευτικότητα. Συγκεκριμένα, το σώμα των μελών θα απαρτίζεται από επτά μέλη, που επιλέγονται με δημόσια κλήρωση μεταξύ διδασκόντων σε θεολογικά ιδρύματα, με αποδεδειγμένη εμπειρία στο Κοράνι και στη Σούνα, πέντε διακεκριμένους θεολόγους, με εξειδίκευση κατά προτίμηση στη Σαρία, οι οποίοι προτείνονται από τον τοποτηρητή μουφτή, δέκα ιμάμηδες που υπηρετούν στην περιοχή και είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Θρησκευτικών Λειτουργών, οι οποίοι επιλέγονται κατόπιν κλήρωσης, δέκα ιεροδιδασκάλους ισλαμικής θρησκείας (βάσει του άρθρου 53 του ν. 4115/2013), επίσης κατόπιν δημόσιας κλήρωσης, τον τοποτηρητή μουφτή, ο οποίος εκτελεί χρέη προέδρου της επιτροπής και δεν μπορεί να είναι υποψήφιος για τη θέση του μουφτή.
Δικαίωμα υποψηφιότητας για τη θέση του μουφτή έχει κάθε μέλος της μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης που πληροί τις εξής προϋποθέσεις: α) Δεν έχει υπερβεί το 62ο έτος της ηλικίας του. β) Είναι κάτοχος πτυχίου Ισλαμικών Σπουδών από Θεολογική Σχολή. Εναλλακτικά, εάν δεν διαθέτει το παραπάνω πτυχίο, πρέπει να έχει διατελέσει ιμάμης επί δέκα έτη.
Σημειώνεται ότι οι ιμάμηδες που είναι ήδη εγγεγραμμένοι στα αρχεία των μουφτειών συμμετέχουν αυτοδικαίως, ωστόσο, απευθύνεται ανοιχτό κάλεσμα σε όλους τους ιμάμηδες να καταθέσουν αίτηση συμμετοχής, ανεξαρτήτως προηγούμενης εγγραφής, προκειμένου να διασφαλιστεί η ευρύτερη δυνατή εκπροσώπηση. Στην ουσία, δηλαδή, δικαίωμα συμμετοχής έχουν όλοι, αλλά αυτό, βεβαίως, αποσιωπάται για ευνόητους λόγους από το… ψευδοσύστημα που παρασιτεί στη Θράκη.
Κάποια στιγμή, ωστόσο –και τώρα είναι μια πρώτης τάξεως ευκαιρία–, θα πρέπει η Ελληνική Πολιτεία να θέσει το ζήτημα για όσους δεν έχουν… διάθεση όχι απλώς να συνετιστούν με τη νομιμότητα, αλλά την απαξιούν, παίρνοντας ρόλους που δεν μπορούν να λαμβάνουν. Θα πρέπει να σταματήσει, επιτέλους, αυτό το… κακοπαιγμένο θέατρο, το οποίο, μάλιστα, προμοτάρεται και ενισχύεται και από κάποιους μειονοτικούς βουλευτές του Ελληνικού Κοινοβουλίου…
Ευκαιρίες πάνε κι έρχονται…
Όπως μια πολύ καλή ευκαιρία ήταν να μπει ένα τέλος στο… καραγκιόζ μπερντέ των ιφτάρ, τα οποία χρησιμοποιούνται για να… κρατήσουν τη μειονότητα υποχείρια των βλέψεων και των σκοπών των εντόπιων εκφραστών της τουρκικής νεο-οθωμανικής πολιτικής. Μετά το σκάνδαλο με τον δήμαρχο Προύσας, ο οποίος συνελήφθη ως εγκέφαλος εγκληματικής οργάνωσης και φέρεται ως ο κύριος χρηματοδότης της… προπαγανδιστικής γραμμής της γείτονος, μέσω των ιφτάρ στα Βαλκάνια αλλά και στην ελληνική Θράκη –συμμετείχε στο ιφτάρ που διοργάνωσε ο ψευδομουφτής Σερίφ στην Κομοτηνή–, κανονικά, κάποιοι θα έπρεπε να μπουν σε διαδικασία να απολογηθούν…
Βουλευτές και αυτοδιοικητικοί της μειονότητας, οι οποίοι όχι απλώς συναγελάζονταν με τον Μουσταφά Μποζμπέι, αλλά τον… εξυμνούσαν (γιατί… αποτελούσε, σύμφωνα με δηλώσεις τους… «πρότυπο πολιτικού ανδρός της Τουρκίας»), θα έπρεπε –αν μη τι άλλο– ήδη να έχουν αναφερθεί στις δοσοληψίες που είχαν μαζί του.
Για να αναφέρουν, όμως, θα πρέπει και να ερωτηθούν. Από τις αρμόδιες αρχές. Αυτές, όμως, σε αυτήν τη φάση, έχουν άλλα ζητήματα να εξετάσουν, πιο… ΟΠΕΚΕΠΕϊκά.
Και μένουν μόνο οι μουσουλμάνοι πολίτες να αντιλαμβάνονται ότι για άλλη μία φορά χρησιμοποιήθηκαν, εκτέθηκαν, απαξιώθηκαν…
Και είναι μια (πικρή) αίσθηση που ακολουθεί, εντέλει, όλους τους πολίτες, όχι μόνο της Θράκης, αλλά ολόκληρης της χώρας.
Έλλη Μητακίδου
