Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για τα Βατερλώ στην εξωτερική πολιτική

Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για τα Βατερλώ στην εξωτερική πολιτική

«ΤΩΝ ΟΙΚΙΩΝ ΗΜΩΝ ΕΜΠΙΠΡΑΜΕΝΩΝ, ΗΜΕΙΣ ΑΔΟΜΕΝ»

Σχέδιο στρατηγικής περικύκλωσης της Ελλάδας έχει θέσει σε εφαρμογή η Τουρκία, με την κυβέρνηση να βουλιάζει στην αυταρέσκειά της και στην επικοινωνιακή διαχείριση μιας εξαιρετικά δύσκολης κατάστασης, στην οποία έχει περιέλθει η χώρα λόγω των επιθετικών κινήσεων της Άγκυρας.

Του
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΣΑΚΑΛΟΥ


Η Αθήνα, αναμένοντας την κρίσιμη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν στη Νέα Υόρκη τον Σεπτέμβριο, αντιδρά φοβικά. Μάλιστα υπάρχουν δημοσιεύματα –τα οποία δεν διαψεύστηκαν– περί μυστικών διαπραγματεύσεων στη Γενεύη υπό την αιγίδα Γεραπετρίτη – Φιντάν, με αντικείμενο τη σύναψη συνυποσχετικού. Η κυβέρνηση και ο αρμόδιος υπουργός Εξωτερικών οφείλουν άμεσα και χωρίς καμία καθυστέρηση να ενημερώσουν, σε απόρρητη σύσκεψη, τις ηγεσίες των κομμάτων για το αν και πού έχουν καταλήξει αυτές οι συνομιλίες.

Την ίδια ώρα, η Τουρκία, με μεθοδικές και συχνά παρασκηνιακές κινήσεις, αλλά και με διπλωματικές πρωτοβουλίες ουσίας και όχι απλώς επικοινωνιακά πυροτεχνήματα, θέτει υπό την επιρροή της τη Συρία, προσεγγίζει αποτελεσματικά την Αίγυπτο, επιχειρώντας να την προσεταιριστεί και για τα ζητήματα της Ανατολικής Μεσογείου, ενώ στη Λιβύη έχει καταφέρει πλέον να είναι ο πιο ισχυρός και αξιόπιστος συνομιλητής τόσο της Τρίπολης όσο και της Βεγγάζης, χρησιμοποιώντας τη θέση αυτή για να εμπεδώσει περαιτέρω το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Η Αθήνα, έτσι, βρίσκεται ξαφνικά μπροστά στο σοβαρό ενδεχόμενο κατάρρευσης βασικών επιδιώξεων της εξωτερικής πολιτικής: Τη στρατηγική σύμμαχο Αίγυπτο να συνομιλεί σε βάθος για κρίσιμα ζητήματα με την Τουρκία, τη Δαμασκό να περνά στη σφαίρα επιρροής της Άγκυρας με την υπογραφή αμυντικής συμφωνίας μεταξύ των δύο χωρών. Βέβαια, το πραγματικό Βατερλώ εντοπίζεται στη Λιβύη, όπου υποτίθεται ο κ. Γεραπετρίτης, με την επίσκεψή του στις δύο πλευρές, είχε βρει κώδικα συνεννόησης για συνεργασία και κυρίως για το θέμα των θαλασσίων ζωνών.

Εκεί που το ελληνικό ΥΠΕΞ κοκορευόταν ότι «τα έχει βρει» με Τρίπολη και Βεγγάζη και ανακοίνωνε μάλιστα ότι επίκειται έναρξη διαπραγματεύσεων για την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών, έγινε γνωστό ότι ο στρατηγός Χάφταρ ετοιμάζεται να δώσει ο ίδιος άδεια στην Τουρκία για έρευνες στις λιβυκές θαλάσσιες περιοχές που ελέγχει στην Ανατολική Λιβύη και ότι θα προωθήσει το επόμενο διάστημα και την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από το Κοινοβούλιο της Βεγγάζης. Κάτι που θα αποτελέσει καταστροφική εξέλιξη για την Ελλάδα.

Καθώς οι πληροφορίες αυτές προήλθαν από δημοσίευμα του πρακτορείου Bloomberg, υπήρξε προσπάθεια να διασκεδαστούν από την ελληνική πλευρά. Όμως, λίγα 24ωρα αργότερα, ήρθε η διπλή επίσκεψη τουρκικής φρεγάτας σε Τρίπολη και Βεγγάζη, με τον υιό Χάφταρ, Σαντάμ, ο οποίος έχει πλέον αναλάβει τη διοίκηση του LNA, να συναντάται με τούρκους αξιωματούχους και ανώτερους αξιωματικούς.

Το αποκορύφωμα ήρθε με την επίσκεψη του Ι­μπραήμ Καλίν, διοικητή της ΜΙΤ και ενός εκ των στενότερων συνεργατών του Ταγίπ Ερντογάν, στη Βεγγάζη, όπου συναντήθηκε με κάθε επισημότητα με τον στρατηγό Χαλίφα Χάφταρ. Ήταν η πιο σημαντική κίνηση των τελευταίων μηνών, στην προσπάθεια της Τουρκίας να επαναπροσεγγίσει την Ανατολική Λιβύη, καθώς ο Ιμπραήμ Καλίν είναι ο άνθρωπος του παρασκηνίου, ο οποίος λειτουργεί ως πολιορκητική μηχανή της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής. Το 2019, ήταν εκείνος που εμπνεύστηκε και υλοποίησε μαζί με τον Χακάν Φιντάν το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τώρα δείχνει αποφασισμένος να ολοκληρώσει τη… δουλειά, πείθοντας την πλευρά Χάφταρ για τη νομιμοποίηση του μνημονίου και από τη Βεγγάζη, κίνηση που θα φέρει την Ελλάδα σε εξαιρετικά δύσκολη θέση.

Την ίδια ώρα, ο Γιώργος Γεραπετρίτης εμφανίζεται ικανοποιημένος σε συνεντεύξεις του επειδή επισκέφθηκε τη Λιβύη και γιατί έγινε δεκτός και από τις δύο πλευρές, χωρίς, βεβαίως, να αντιλαμβάνεται ότι η Τουρκία ασκεί υψηλού επιπέδου διπλωματία, αποκαθιστώντας μια εξαιρετικά δύσκολη ισορροπία, όπου πλέον δημιουργεί σχέσεις εξάρτησης της Δυτικής και της Ανατολικής Λιβύης από την Άγκυρα. Ο κ. Γεραπετρίτης, σε συνέντευξή του (στο Οpen), επιχείρησε να δώσει μια εικόνα ισχύος, με αφορμή ερώτηση για τη συνεχή υποχώρηση της Ελλάδας στο θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Κύπρου, λέγοντας ότι οι έρευνες θα επαναληφθούν και ότι η Ελλάδα θα λάβει μέτρα επί του πεδίου ώστε να μην παρεμποδιστούν. Όλοι εύχονται αυτή να είναι η επιλογή της κυβέρνησης, καθώς πλέον τίθεται σοβαρό θέμα παραίτησης από την άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων λόγω των απειλών της Άγκυρας.

Όμως, αυτό που δεν εξηγεί ο ΥΠΕΞ είναι τι άλλαξε τους τελευταίους 13 μήνες, όταν ο ίδιος προσπαθούσε να δικαιολογήσει και να παραπλανήσει την κοινή γνώμη για το επεισόδιο της Κάσου. Και εάν επί 13 μήνες η Αθήνα δεν έχει καταφέρει να διασφαλίσει την ανεμπόδιστη πραγματοποίηση των ερευνών, πώς θα το πετύχει τώρα; Εξάλλου, από πέρυσι τον Ιούλιο ο κ. Γεραπετρίτης υποστήριζε ότι οι έ­ρευνες «οσονούπω θα επαναληφθούν», κάτι που φυσικά ποτέ δεν έγινε. Και, βεβαίως, θα πρέπει να έχει υπόψη του ότι πλέον κανείς δεν είναι ανυποψίαστος και ότι πιθανές μεθοδεύσεις ώστε να γίνουν οι έρευνες με την έστω και έμμεση αποδοχή των τουρκικών όρων θα αποκαλυφθούν και δεν πρόκειται να γίνουν αποδεκτές.

Με την Αίγυπτο υπάρχει ένα α­κόμη σοβαρό πρόβλημα, το οποίο δείχνει να μην αντιλαμβάνεται η κυβέρνηση. Η κρίση της Γάζας και η συνεχιζόμενη επίθεση του Ισραήλ έχει φέρει σε πολύ δύσκολη θέση την Αίγυπτο και τον Πρόεδρο Σίσι, καθώς δεν θέλουν να κατηγορηθούν από τον αραβικό κόσμο ότι κάνουν τα στραβά μάτια στο Ισραήλ ούτε να παραδώσουν στην Τουρκία τη σκυτάλη της υπεράσπισης του παλαιστινιακού λαού.

Με όχημα την αναζήτηση αναχωμάτων στην πολιτική του Ισραήλ έναντι των Παλαιστινίων, στήθηκε τελικά μία ακόμη γέφυρα μεταξύ Ά­γκυρας και Καΐρου, με την επίσκεψη του Χακάν Φιντάν στο Κάιρο, όπου συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Σίσι. Τουρκικά ΜΜΕ επισήμαναν, όμως, ότι οι συνομιλίες δεν σταματούν στη Γάζα. Ήδη υπάρχουν πληροφορίες ότι η Αίγυπτος προχωρά σε αναβαθμισμένη στρατιωτική συνεργασία με την Τουρκία και ότι θα συμπράξει στη συμπαραγωγή του τουρκικού μαχητικού 5ης γενιάς ΚΑΑΝ, ενώ τουρκικές πηγές έκαναν λόγο για προσπάθεια αναβίωσης των συνομιλιών για οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών μεταξύ των δύο χωρών.

Και μόνο η συζήτηση για θαλάσσιες ζώνες μεταξύ Τουρκίας και Αιγύπτου θα είναι καταστροφική για την Ελλάδα, καθώς η ύπαρξη τουρκοαιγυπτιακής οριοθέτησης προϋποθέτει ότι θα γίνει αποδεκτή η τουρκική θέση για το Καστελλόριζο και ότι δεν υπάρχει σημείο επαφής της ελληνικής και κυπριακής ΑΟΖ.

Επίσης, μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε ότι το Κάιρο, με δέλεαρ μια σημαντική έκταση θαλασσίων ζωνών που θα κέρδιζε σε συνεννόηση με την Τουρκία, ουσιαστικά θα εξαφάνιζε την ελληνική ΑΟΖ στην Ανατολική Μεσόγειο.

Πιθανότατα, είναι ακόμη πρώιμο για να προωθηθεί μια τέτοια ρύθμιση, όμως η κυβέρνηση δεν θα πρέπει να εφησυχάζει, καθώς μέχρι τώρα, και παρά τις κρούσεις που έχουν γίνει προς τον Αλ Σίσι για επέκταση προς ανατολικά της Ελληνοαιγυπτιακής Συμφωνίας του 2020, δεν έχει υπάρξει ανταπόκριση, αφού το Κάιρο δεν θέλει να έρθει σε σύ­γκρουση με την Τουρκία ούτε φυσικά να αποποιηθεί οριστικά τις εκτάσεις που θα του προσφέρονταν από μια συμφωνία με την Τουρκία, εις βάρος της Ελλάδας.

Δυστυχώς, απέναντι σε αυτό το δύσκολο και εξαιρετικά αρνητικό περιβάλλον, η κυβέρνηση αρκείται, διά του υπουργού Εξωτερικών, να δηλώνει ότι «ενισχύεται το διπλωματικό αποτύπωμα» της Ελλάδας, κάτι που φυσικά μόνο αυτή διαπιστώνει, αγνοώντας και υποβαθμίζοντας τις σοβαρές προκλήσεις. Θυμίζοντας τη γνωστή φράση του Θουκυδίδη «των οικιών ημών εμπιπραμένων, ημείς άδομεν»…


ΤΟ ΠΑΡΟΝ