Σ. Αρναούτογλου στο “Π”: Δασμοί, γεωπολιτικές αναταράξεις και έλλειψη εργατικών χεριών: Η ευρωπαϊκή απάντηση
–Πώς η Ελλάδα μπορεί να μετατρέψει την τριπλή κρίση σε ευκαιρία
Του
ΣΑΚΗ ΑΡΝΑΟΥΤΟΓΛΟΥ
Ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ
Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια τριπλή πρόκληση που διαμορφώνει το μέλλον της. Οι αμερικανικοί δασμοί σε ευρωπαϊκά προϊόντα, ο παρατεταμένος πόλεμος στην Ουκρανία και η σοβαρή πλέον έλλειψη εργατικού δυναμικού δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα για επιχειρήσεις, αγρότες και εργαζόμενους. Δεν είναι όμως μια εικόνα μοιραία. Είναι μια στιγμή που επιβάλλει σχέδιο, ευρωπαϊκό συντονισμό και τολμηρές παρεμβάσεις.
Πρώτον, οι εξωτερικοί δασμοί χτυπούν κυρίως τα κράτη-μέλη με περιορισμένη εξαγωγική βάση. Η Ελλάδα, που εξάγει λιγότερα, αλλά πιο ευάλωτα προϊόντα, βρίσκεται δυσανάλογα εκτεθειμένη. Αυτή η πραγματικότητα δείχνει πόσο αναγκαία είναι μια ενιαία ευρωπαϊκή στρατηγική στις εμπορικές διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ. Χρειάζεται κοινή στάση, όχι εθνικά σκόρπια αιτήματα.
Δεύτερον, ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι πλέον ένα μακρινό γεγονός. Οι ενεργειακές αναταράξεις και το αυξημένο κόστος παραγωγής πλήττουν τις μεσογειακές οικονομίες περισσότερο από τις βόρειες. Η Ευρώπη οφείλει να προχωρήσει σε πραγματική ενεργειακή αυτονομία, με επενδύσεις σε υποδομές, διασυνδέσεις και πράσινη τεχνολογία. Για την Ελλάδα, που έχει ήλιο και αέρα, αλλά αδύναμο δίκτυο, αυτό μπορεί να γίνει ιστορικό πλεονέκτημα.
Τρίτον, όμως, η μεγαλύτερη ίσως απειλή είναι η έλλειψη εργατικών χεριών. Η χώρα δεν βρίσκει εργάτες για τουρισμό, γεωργία, κατασκευές και μεταποίηση. Αν αυτή η τάση συνεχιστεί, το παραγωγικό μας μοντέλο θα βαλτώσει. Η λύση δεν είναι να περιμένουμε. Είναι να διαμορφώσουμε, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ένα σύγχρονο και ασφαλές πλαίσιο νόμιμης μετανάστευσης, που θα καλύπτει τις ανάγκες της αγοράς χωρίς να καταπατά δικαιώματα. Παράλληλα, χρειάζεται πραγματική επένδυση στην επανεκπαίδευση και τη συγκράτηση των νέων που φεύγουν στο εξωτερικό. Δεν μπορεί η Ελλάδα αλλά και η Ευρώπη γενικότερα να χάνουν συνεχώς τα καλύτερα μυαλά.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται η ευκαιρία. Η Ευρώπη μπορεί να μετατρέψει την κρίση σε μοχλό αλλαγής. Με περισσότερη αυτονομία στην ενέργεια, καλύτερη οργάνωση του εργατικού δυναμικού, ενίσχυση της παραγωγής και κοινή εμπορική πολιτική, η Ένωση μπορεί να προσφέρει στα κράτη-μέλη ασπίδα προστασίας. Και η Ελλάδα, αντί να είναι ο αδύναμος κρίκος, μπορεί να γίνει πρωταγωνιστής σε τομείς όπου έχει συγκριτικά πλεονεκτήματα.
Η νέα εποχή απαιτεί σχέδιο, σοβαρότητα και συνεργασία. Απαιτεί μια Ευρώπη πιο ενωμένη και πιο φιλόδοξη. Και απαιτεί από την Ελλάδα να αξιοποιήσει τις ευρωπαϊκές αποφάσεις όχι αμυντικά, αλλά δημιουργικά. Η τριπλή κρίση είναι πραγματική. Το αν θα γίνει και τριπλή ευκαιρία είναι πλέον δική μας απόφαση.
