–Τι συμφέρει ανάλογα με το ακίνητο, την κατανάλωση και το εισόδημα
Του
ΜΑΝΟΥ ΚΡΑΝΙΔΗ
Πολιτικού Μηχανικού ΕΜΠ, MSc,
CEO «Krama Property» (www.kramaproperty.com),
Γραμματέα Ενημέρωσης και Μέλους ΔΣ ΠΟΜΙΔΑ
Προέδρου ΕΝΙΒΟΠΑ, Δημοτικού Συμβούλου Χαλανδρίου
Η νέα περίοδος ενεργειακής αβεβαιότητας επαναφέρει ένα ερώτημα που αφορά κάθε νοικοκυριό: Ποιο τιμολόγιο ηλεκτρικού ρεύματος συμφέρει περισσότερο; Η απάντηση δεν είναι ίδια για όλους. Εξαρτάται από το ακίνητο, την κατανάλωση, τον τρόπο θέρμανσης, το εισόδημα και κυρίως από το πόσο οικονομικό κίνδυνο μπορεί να αναλάβει κάθε οικογένεια.
Σήμερα, υπάρχουν τέσσερις βασικές κατηγορίες: Μπλε σταθερά, πράσινα ειδικά, κίτρινα κυμαινόμενα και πορτοκαλί δυναμικά τιμολόγια. Τα μπλε προσφέρουν σταθερή τιμή προμήθειας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Στα πράσινα, η τιμή γνωστοποιείται κάθε μήνα, ενώ τα κίτρινα ακολουθούν περισσότερο τις μεταβολές της αγοράς. Τα πορτοκαλί συνδέουν την τιμή με τον χρόνο κατανάλωσης και αποκτούν ενδιαφέρον με την ανάπτυξη των έξυπνων μετρητών.
Σε περίοδο ενεργειακής αβεβαιότητας, το σταθερό τιμολόγιο μπορεί να είναι κατάλληλο για ένα νοικοκυριό που χρειάζεται προβλεψιμότητα. Μια οικογένεια με παιδιά, υψηλή κατανάλωση, ηλεκτρική θέρμανση ή αντλία θερμότητας έχει μεγαλύτερη έκθεση σε μια απότομη αύξηση της τιμής της κιλοβατώρας. Όταν, μάλιστα, το διαθέσιμο εισόδημα είναι περιορισμένο, η σταθερότητα του μηνιαίου προϋπολογισμού αποκτά ιδιαίτερη αξία.
Αντίθετα, σε ένα μικρό διαμέρισμα χαμηλής κατανάλωσης, όπου το ηλεκτρικό ρεύμα δεν αποτελεί βασική πηγή θέρμανσης, η μεταβολή της τιμής έχει μικρότερη επίπτωση στον συνολικό προϋπολογισμό. Εκεί μπορεί να εξεταστεί ευκολότερα ένα κυμαινόμενο προϊόν, με την προϋπόθεση ότι ο καταναλωτής παρακολουθεί την αγορά.
Η διαφορά φαίνεται με ένα απλό παράδειγμα. Αν συγκρίνουμε ενδεικτικά χρέωση 0,15 ευρώ ανά kWh με 0,22 ευρώ ανά kWh, στις 300 kWh η διαφορά είναι 21 ευρώ τον μήνα. Στις 600 kWh φτάνει τα 42 ευρώ και στις 1.000 kWh τα 70 ευρώ. Εάν αυτή η διαφορά διατηρηθεί για έναν χρόνο, μπορεί να φτάσει τα 840 ευρώ. Το παράδειγμα αφορά μόνο τη χρέωση ενέργειας, χωρίς πάγια, ρυθμιζόμενες χρεώσεις, φόρους και εκπτώσεις.
Τα κίτρινα κυμαινόμενα τιμολόγια μπορούν να μεταφέρουν γρηγορότερα στον καταναλωτή μια αποκλιμάκωση των τιμών, αλλά αντίστοιχα τον εκθέτουν περισσότερο σε πιθανή άνοδο. Τα πορτοκαλί δυναμικά μπορούν να είναι ενδιαφέροντα για όσους έχουν τη δυνατότητα να μεταφέρουν την κατανάλωσή τους στις οικονομικότερες ώρες, για παράδειγμα για φόρτιση ηλεκτρικού αυτοκινήτου, θερμοσίφωνα ή ενεργοβόρες οικιακές συσκευές.
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι κατοικίες με φωτοβολταϊκά, μπαταρίες και συστήματα ενεργειακής διαχείρισης. Εκεί πρέπει να εξετάζονται συνολικά η παραγωγή, η κατανάλωση, η αποθήκευση και οι ώρες κατά τις οποίες το ακίνητο χρειάζεται ενέργεια από το δίκτυο.
Ο βασικός κανόνας είναι επομένως απλός: Όσο μεγαλύτερη είναι η κατανάλωση και όσο μικρότερη η οικονομική δυνατότητα απορρόφησης μιας ξαφνικής αύξησης, τόσο μεγαλύτερη αξία αποκτά η προβλεψιμότητα. Αντίθετα, χαμηλότερη κατανάλωση και μεγαλύτερη οικονομική ευελιξία επιτρέπουν μεγαλύτερη έκθεση στις διακυμάνσεις της αγοράς. Τέλος, δεν πρέπει να κοιτάμε μόνο την τιμή της κιλοβατώρας. Χρειάζεται σύγκριση παγίου, εκπτώσεων συνέπειας, διάρκειας σύμβασης, προϋποθέσεων και πιθανής χρέωσης πρόωρης αποχώρησης.
Σε μια ενεργειακή κρίση, λοιπόν, δεν υπάρχει ένα τιμολόγιο που συμφέρει όλους. Υπάρχει το καταλληλότερο τιμολόγιο για το ενεργειακό προφίλ του ακινήτου και την οικονομική αντοχή του νοικοκυριού. Η σωστή ερώτηση δεν είναι μόνο «ποιο χρώμα είναι σήμερα φθηνότερο;», αλλά «ποιο τιμολόγιο ταιριάζει στο σπίτι μου, στην κατανάλωσή μου και στο εισόδημά μου;».
