-Το επικοινωνιακό σενάριο της κυβέρνησης είναι πλέον τόσο φθαρμένο και προβλέψιμο, που έχει καταντήσει κακόγουστη καρικατούρα.
Η μεθοδολογία του Μαξίμου είναι γνωστή και χιλιοπαιγμένη: Όταν η κυβέρνηση θέλει να περάσει μια σκληρή, κοινωνικά ανάλγητη πολιτική, βγάζει μπροστά έναν «λαγό» –έναν βουλευτή ή υπουργό– για να ρίξει στο τραπέζι την πιο ακραία εκδοχή της.
Η τακτική του «λαγού» και η συλλογική ευθύνη
Αφήνουν τον θόρυβο να φουντώσει, μετράνε τις κοινωνικές αντιδράσεις και μετά, ως από μηχανής θεός, εμφανίζεται ένας άλλος, μετριοπαθής εκπρόσωπος παράταξης για να ρίξει τους τόνους, διαβεβαιώνοντας πως «δεν πρόκειται για κυβερνητική θέση». Στην πράξη, όμως, ο σπόρος έχει φυτευτεί και το σχέδιο προχωράει κανονικά.
Το τελευταίο κρούσμα αυτού του κυβερνητικού εμπαιγμού παίχτηκε με ακριβώς αυτούς τους όρους. Τον ρόλο του «λαγού» ανέλαβε ο Παύλος Μαρινάκης, πετώντας το εξοργιστικό πυροτέχνημα ότι δεν πρέπει να υπάρχει επίδομα ανεργίας πάνω από δύο μήνες. Την επόμενη μέρα, ο Κωνσταντίνος Κυρανάκης συνέχισε το αφήγημα με την ιδανική πρόφαση: Ότι δήθεν πολλοί «κακοί πολίτες» δουλεύουν μαύρα, ενώ παράλληλα απομυζούν τα κρατικά επιδόματα. Πρόκειται για μια ωμή, κυνική πρόκληση, καθώς το κυβερνητικό αφήγημα στήνεται πάνω στη λογική της συλλογικής ευθύνης. Επειδή το ίδιο το κράτος αδυνατεί (ή δεν θέλει) να πατάξει τη μαύρη εργασία και τους λίγους επιτήδειους, επιλέγει να τιμωρήσει συλλήβδην τη χειμαζόμενη κατηγορία των ανέργων, πετσοκόβοντας το ήδη πενιχρό δίχτυ προστασίας τους.
Το μήνυμα ελήφθη, και μάλιστα σε μια επικίνδυνη συγκυρία, όπου η συζήτηση για την περικοπή του επιδόματος ανεργίας έχει ήδη ανοίξει στο παρασκήνιο.
Η πρόκληση της AI και η πρωθυπουργική υποκρισία
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο ηθικό. Είναι στρατηγικά τυφλό και εθνικά επικίνδυνο. Την ίδια ώρα που η Νέα Δημοκρατία ετοιμάζει το έδαφος (ή έστω βολιδοσκοπεί αντιδράσεις) για να μειώσει δραματικά την κάλυψη της ανεργίας, ολόκληρος ο πλανήτης προετοιμάζεται για το ακριβώς αντίθετο.
Όλος ο διεθνής διάλογος για την τεχνητή νοημοσύνη (AI) συγκλίνει σε μια σκληρή αλήθεια: Η AI θα δημιουργήσει πρωτοφανείς πιέσεις στην αγορά εργασίας και δομική ανεργία, σαρώνοντας ολόκληρους επαγγελματικούς κλάδους.
Ακόμα και ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στριμωγμένος από τη διεθνή πραγματικότητα, αναγκάστηκε πρόσφατα να ομολογήσει ότι «η μεγαλύτερη πρόκληση απ’ όλες είναι η μεγάλη απώλεια θέσεων εργασίας» λόγω της τεχνητής νοημοσύνης.
Μάλιστα προειδοποίησε ότι, σε τρία με πέντε χρόνια, θέσεις όπως αυτές στα τηλεφωνικά κέντρα «ενδέχεται να μην υπάρχουν πλέον». Εδώ, λοιπόν, η υποκρισία χτυπάει κόκκινο: Αν ο ίδιος ο πρωθυπουργός παραδέχεται ότι ερχόμαστε αντιμέτωποι με ραγδαία απώλεια θέσεων εργασίας, πώς συμβιβάζεται αυτό με μια πολιτική που κλείνει το μάτι σε περικοπές της προστασίας των ανέργων;
Πώς γίνεται ακριβώς τώρα, που οι κίνδυνοι γιγαντώνονται, το κράτος να ετοιμάζεται να δηλώσει απόν;
Διεθνείς τάσεις έναντι της ελληνικής πραγματικότητας
Διεθνώς, από τον Μπιλ Γκέιτς μέχρι τα κορυφαία αμερικανικά και ευρωπαϊκά ινστιτούτα, το κεντρικό ερώτημα είναι πώς θα ενισχυθεί το κοινωνικό κράτος. Συζητούν για αυξημένα επιδόματα, προγράμματα μαζικής επανεκπαίδευσης, ακόμα και για ειδική φορολόγηση (robot tax) στις εταιρείες που αντικαθιστούν εργαζόμενους με αλγόριθμους. Στην Ελλάδα του 2026, όμως, ακούμε στελέχη της πλειοψηφίας να ζητούν… μαχαίρι στο επίδομα στους δύο μήνες γιατί «υπάρχουν επιτήδειοι».
Αυτό δεν συνιστά απλή ασυνέπεια. Είναι η επιτομή ενός κρυφού κυβερνητικού δόγματος που δεν τολμούν να ομολογήσουν: Από τη μια πανηγυρίζουν στα δελτία ειδήσεων για τα νούμερα της ανάπτυξης και την προσέλκυση δισεκατομμυριούχων που έρχονται εδώ για να γλιτώσουν φόρους και από την άλλη ξηλώνουν το κοινωνικό κράτος, κρυμμένοι πίσω από το βολικό αφήγημα του «κακού πολίτη».
Αν η κυβέρνηση πιστεύει έστω και μία λέξη από όσα λέει ο πρωθυπουργός για τις κοσμοϊστορικές αλλαγές που φέρνει η AI, έχει στοιχειώδη εθνική ευθύνη να θωρακίσει –όχι να κατακρεουργήσει– την προστασία της εργασίας.
Όχι να εφευρίσκει φτηνές δικαιολογίες για να πετάξει τους πολλούς στον Καιάδα, με πρόσχημα τους λίγους. Γιατί, κάτω από τον φερετζέ των επικοινωνιακών τρικ, η ουσία της πολιτικής τους παραμένει η ίδια: Για όλα φταίει, και θα φταίει πάντα, ο «κακός πολίτης» και ποτέ η εξουσία, που τον εγκαταλείπει ανυπεράσπιστο απέναντι στη θύελλα που έρχεται.
