Ιστορική τροπή παίρνουν οι ευρωβρετανικές σχέσεις μετά τις δηλώσεις του Βρετανού πρωθυπουργού, Άντι Μπέρναμ, ο οποίος έθεσε ανοιχτά στο τραπέζι το ενδεχόμενο πλήρους επιστροφής του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η απάντηση από το Παρίσι και τη Μαδρίτη ήταν άμεση και ενθουσιώδης, με τον Εμανουέλ Μακρόν να στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα στο Λονδίνο: «Καλώς ορίσατε πίσω».
Σε κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν στη Μαδρίτη, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ χαιρέτισαν τη στρατηγική στροφή της βρετανικής κυβέρνησης.
Όπως σημειώνει το γαλλικό Le Monde, ο Μακρόν χαρακτήρισε μια ενδεχόμενη επανένταξη ως «μια εξαιρετική είδηση τόσο για τη χώρα του όσο και για τους Ευρωπαίους», εξαίροντας μάλιστα την «τόλμη» του Μπέρναμ να σπάσει τα πολιτικά ταμπού της μετα-Brexit εποχής.
Το τέλος των «κόκκινων γραμμών» του Λονδίνου
Ο Άντι Μπέρναμ, ο οποίος ανέλαβε την πρωθυπουργία των Εργατικών τον Ιούλιο μετά την παραίτηση του Κιρ Στάρμερ, προέβη σε μια εξαιρετικά σκληρή παραδοχή κατά τη διάρκεια του ετήσιου συνεδρίου του κόμματός του, δηλώνοντας απερίφραστα ότι «το Brexit προκάλεσε περισσότερο κακό παρά καλό».
Σύμφωνα με ανάλυση του The Guardian, ο Βρετανός πρωθυπουργός εκκινεί μια ευρεία αναθεώρηση των σχέσεων με το μπλοκ, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι παλιές «κόκκινες γραμμές» (εκτός Ενιαίας Αγοράς και Τελωνειακής Ένωσης) πλέον επαναξιολογούνται.
Οι επιλογές που εξετάζει το Λονδίνο περιλαμβάνουν:
-
- Τη διατήρηση του status quo με σημειακές βελτιώσεις.
- Την επιδίωξη μιας νέας Τελωνειακής Ένωσης.
- Την πλήρη επιστροφή στην Ενιαία Αγορά.
- Την επίσημη αίτηση για επανένταξη (Rejoin) ως πλήρες μέλος της ΕΕ.
Μάλιστα, ο Μπέρναμ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να συμπεριληφθεί η δέσμευση για ένα νέο δημοψήφισμα στο επόμενο εκλογικό μανιφέστο των Εργατικών.
Ευρωπαϊκό «ναι», αλλά με αυστηρούς όρους
Από την πλευρά του, ο Πέδρο Σάντσεθ δήλωσε ότι η Ισπανία θα υποδεχόταν τη Βρετανία «με ανοιχτές αγκάλες», χαρακτηρίζοντας το Brexit του 2016 ως μια «τεράστια απώλεια».
Ωστόσο, η ευρωπαϊκή πλευρά ξεκαθάρισε ότι δεν θα γίνει δεκτή μια προσέγγιση «αλά καρτ» (a la carte). Όπως μεταδίδει το διεθνές δίκτυο Politico, ο Εμανουέλ Μακρόν διεμήνυσε με νόημα: «Δεν μπορείς να επιλέγεις ανάμεσα στις ελευθερίες της Ένωσης, απομονώνοντας μόνο ό,τι σε βολεύει και απορρίπτοντας τα υπόλοιπα. Οπότε, επιστρέψτε».
Πολιτική θύελλα στο εσωτερικό της Βρετανίας
Η τροπή αυτή έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο. Οι Συντηρητικοί κατηγορούν τον Μπέρναμ ότι «ανοίγει ξανά παλιές πληγές», ενώ το δεξιό λαϊκιστικό κόμμα Reform UK του Νάιτζελ Φαράζ εξαπέλυσε επίθεση, δηλώνοντας ότι ο πρωθυπουργός «προσπαθεί να βάλει τη χώρα στην ΕΕ από την πίσω πόρτα».
Παρά τις αντιδράσεις, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν μεταστροφή του κλίματος: πρόσφατη έρευνα της εταιρείας Survation έδειξε ότι το 55% των Βρετανών ψηφοφόρων θα τασσόταν υπέρ της επιστροφής στην ΕΕ αν γινόταν σήμερα δημοψήφισμα.
Το επόμενο μεγάλο ορόσημο αναμένεται στα τέλη Νοεμβρίου, κατά την προγραμματισμένη Σύνοδο Κορυφής ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου στις Βρυξέλλες, όπου ο Μπέρναμ αναμένεται να παρουσιάσει και επίσημα τις προτάσεις του στους Ευρωπαίους ηγέτες.
Διαβάστε αναλυτικά στα αγγλικά και γαλλικά:
- Το αναλυτικό ρεπορτάζ του The Guardian για το σχέδιο Μπέρναμ.
- Η κάλυψη της κοινής συνέντευξης Τύπου από το Politico.
