Στ. Παραστατίδης στο “Π”: Τρία βήματα για την οικονομική ανάκαμψη της Ευρώπης
Του
ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΔΗ
Βουλευτή ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ Κιλκίς
Το 1993, η Ευρωπαϊκή Ένωση των 12 ήταν η πρώτη οικονομική δύναμη, κατέχοντας το 23% του παγκόσμιου οικονομικού προϊόντος, μπροστά από τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία. Σήμερα, 30 χρόνια αργότερα, μία Ένωση χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκεται στην τρίτη θέση, πίσω από την Κίνα και τις Ηνωμένες Πολιτείες, κατέχοντας το 14,5% του παγκόσμιου οικονομικού προϊόντος.
Δεν πρόκειται για ένα απλό στατιστικό. Είναι μια υπαρξιακή πρόκληση για την Ευρώπη, που αποτυπώνει τη φθίνουσα επιρροή της σε έναν κόσμο που αλλάζει με τρόπο δραματικό. Το σοκ της δεύτερης θητείας Τραμπ σηματοδοτεί κάτι πρωτοφανές για τον μεταπολεμικό κόσμο: τη ρήξη της ευρωατλαντικής συμμαχίας, σε οικονομικό, στρατιωτικό και γεωπολιτικό επίπεδο.
Οι εξελίξεις είναι ραγδαίες. Ενίοτε σοκαριστικές.
Η απάντηση της Ευρώπης σε αυτόν τον νέο, αβέβαιο και ασταθή πολυπολικό κόσμο που διαμορφώνεται ενσωματώνεται σε τρεις εκθέσεις που είδαν το φως της δημοσιότητας τον τελευταίο χρόνο.
Ή Έκθεση Draghi θέτει τρεις προτεραιότητες για την ολική οικονομική επαναφορά της Ένωσης: το κλείσιμο του χάσματος στην καινοτομία μεταξύ Ευρώπης από τη μία και Κίνας και ΗΠΑ από την άλλη, τον συνδυασμό της απανθρακοποίησης με την ανταγωνιστικότητα και τη μείωση της ενεργειακής εξάρτησης και την αύξηση της οικονομικής ασφάλειας της Ένωσης.
Η Έκθεση Letta κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, μιλώντας για μια ευρωπαϊκή εσωτερική αγορά κολλημένη στον προηγούμενο αιώνα, που χάνει το στοίχημα της παγκόσμιας δυναμικής, με ατελείς αγορές στους τομείς της ενέργειας, των τηλεπικοινωνιών και των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών. Προτείνει σειρά μέτρων που θα δώσει ζωή στην ευρωπαϊκή αγορά: μία πέμπτη ελευθερία για έρευνα, καινοτομία, γνώση και εκπαίδευση εντός της εσωτερικής αγοράς, ενοποίηση της κατακερματισμένης ενεργειακής αγοράς, εξέλιξη των χρηματοπιστωτικών αγορών και διοχέτευση αποταμιεύσεων σε ευρωπαϊκά επενδυτικά έργα, απλοποίηση των κανόνων και έμφαση στην κοινωνική διάσταση της εσωτερικής αγοράς.
Τέλος, η Έκθεση Ninisto προτάσσει ως απάντηση στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ένωση, σε ένα ευμετάβλητο γεωπολιτικό περιβάλλον, την έννοια της ετοιμότητας σε τέσσερις διαστάσεις: την πρόβλεψη, την πρόληψη, την αντοχή και την αντίδραση, περιλαμβάνοντας 80 προτάσεις που αφορούν την άμυνα, τη δικαιοσύνη, την ασφάλεια και την πολιτική προστασία.
Πρόκειται για κείμενα με ενδιαφέρον, οραματικά στοιχεία και σημαντικές προτάσεις. Για να ξεφύγουν, όμως, από τον τεχνοκρατικό τους μικρόκοσμο χρειάζονται πολλά περισσότερα.
Πρώτον, τη συνειδητοποίηση ότι η ανάπτυξη πρέπει να κατανέμεται μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών-μελών κατά τρόπο τέτοιο, ώστε να αξιοποιούνται τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα, να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαιτερότητες του παραγωγικού τους μοντέλου. Μόνο έτσι θα μετατρέψουμε την ευρωπαϊκή ποικιλομορφία σε συλλογική ισχύ. Κάτι που μπορεί να δουλέψει σε ένα κράτος, όπως, για παράδειγμα, στοχευμένη στήριξη σε στρατηγικά σημαντικούς κλάδους, αντί φορολογικών κινήτρων, αλλά μπορεί να είναι αναποτελεσματικό σε ένα άλλο.
Δεύτερον, θα πρέπει να προτεραιοποιήσουμε τη δίκαιη κατανομή των κερδών από την ανάπτυξη και των βαρών της μετάβασης όχι μόνο μεταξύ των κρατών-μελών αλλά και στο εσωτερικό των κοινωνιών μας, ώστε καμία κοινωνική ομάδα να μη μείνει πίσω.
Και, τρίτον, το υπό διαμόρφωση σχέδιο θα πρέπει να μετουσιωθεί σε ένα απτό όραμα για τους ευρωπαϊκούς λαούς. Ένα όραμα που θα εμπνέει και θα κινητοποιεί και τις νεότερες γενιές.
Είτε θα αδράξουμε αυτήν τη στιγμή είτε θα συνεχίσουμε να βλέπουμε τη σημασία της Ευρώπης να φθίνει.
ΤΟ ΠΑΡΟΝ
