Σ. Καλαφάτης στο “Π”: Από την έρευνα στην ανάπτυξη: Το νέο παραγωγικό μοντέλο της χώρας
Του
ΣΤΑΥΡΟΥ ΚΑΛΑΦΑΤΗ
Υφυπουργού Ανάπτυξης, Βουλευτή ΝΔ Α’ Θεσσαλονίκης
Η Ελλάδα αλλάζει σελίδα. Η έρευνα και η καινοτομία γίνονται κινητήριες δυνάμεις της ανάπτυξης. Με στοχευμένες επενδύσεις και στρατηγικές συνεργασίες, χτίζουμε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, που αξιοποιεί το ανθρώπινο δυναμικό και τις τεχνολογικές δυνατότητες της χώρας. Βασικούς πυλώνες της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας της χώρας μας στη νέα εποχή αποτελούν η έρευνα, η καινοτομία, και η εξωστρέφεια. Παράλληλα, βοηθούν την κοινωνία, ενισχύουν την εθνική οικονομία, στηρίζουν την επιχειρηματικότητα και δημιουργούν καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας για νέους επιστήμονες.
Γιατί καμία έρευνα, όπως έχει τονίσει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, δεν επιτελεί τον κοινωνικό της προορισμό, αν τα αποτελέσματά της δεν μετατρέπονται και σε καινοτόμες λύσεις. Μόνο τότε βελτιώνεται η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και, μαζί της, εξελίσσεται και η ευημερία των πολιτών.
Στο πλαίσιο αυτό, αυξήσαμε τα τελευταία χρόνια κατά 20% του ΑΕΠ τις συνολικές δαπάνες για έρευνα και καινοτομία. Ταυτόχρονα, αυξήσαμε κατά 40% το επιστημονικό προσωπικό στα ερευνητικά κέντρα, δημιουργώντας 20.000 νέες θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης, αντιστρέφοντας το brain drain. Είμαστε περήφανοι που πάνω από 1.000 ερευνητές στην Ελλάδα αναγνωρίζονται στο κορυφαίο 2% της παγκόσμιας επιστημονικής κοινότητας.
Στο υπουργείο Ανάπτυξης έχουμε ανοίξει βηματισμό και διαμορφώνουμε το νέο παραγωγικό μοντέλο της χώρας, το οποίο δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στη νέα γνώση, στην καινοτομία αλλά και στη μείωση των περιφερειακών ανισοτήτων.
Με τον νέο Αναπτυξιακό Νόμο, που ενσωματώνει την καινοτομία ως βασικό του πυλώνα, κινητοποιούμε πόρους άνω των 4 δισ. ευρώ για τη διετία 2025 – 2026 και με το πλαίσιο κινήτρων διαμορφώνουμε ένα περιβάλλον που προσελκύει επενδύσεις και προωθεί τη συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Με τη δημιουργία 13 περιφερειακών κόμβων καινοτομίας σε όλη την επικράτεια, σε συνεργασία με τις περιφέρειες και τους τοπικούς stake holders, στοχεύουμε στη διασύνδεση των περιφερειακών αναπτυξιακών προγραμμάτων με τα τοπικά οικοσυστήματα καινοτομίας.
Με τη συνεχή συνεργασία του Εθνικού Συμβουλίου Έρευνας, Τεχνολογίας και Καινοτομίας (ΕΣΕΤΕΚ), εργαζόμαστε για τη δημιουργία ενός δυναμικού οικοσυστήματος καινοτομίας, που περιλαμβάνει συν τοις άλλοις:
• Το Εθνικό Μητρώο Νεοφυών Επιχειρήσεων «Elevate Greece», που δημιούργησε αυτή η κυβέρνηση.
• Φοροαπαλλαγές για δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, που κυμαίνονται από 130% έως 315%.
• Ενίσχυση των ερευνητικών υποδομών με πάνω από 370 εκατ. ευρώ, μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης.
• Τη θέσπιση νομοθεσίας για δημιουργία spin-off εταιρειών.
• Τα Κέντρα Ικανοτήτων, τα Γραφεία Μεταφοράς Τεχνολογίας και τα κίνητρα για την ενίσχυση των επενδυτικών αγγέλων (business angels).
• Τη συγχρηματοδότηση ερευνητικών προγραμμάτων, όπως το «Ερευνώ-Δημιουργώ-Καινοτομώ», που ολοκληρώθηκε, και το «Ερευνώ-Καινοτομώ», που είναι σε εξέλιξη.
• Το πρόγραμμα χορήγησης άδειας παραμονής υπό τη μορφή «Golden Visa» σε πολίτες τρίτων χωρών, για επενδύσεις τουλάχιστον 250.000 ευρώ σε startup επιχειρήσεις-μέλη του «Elevate Greece».
• Τη διασύνδεση των ερευνητικών κέντρων τόσο μεταξύ τους όσο και με τον κόσμο των επιχειρήσεων και την Αυτοδιοίκηση, ώστε να δίνονται λύσεις σε τοπικά προβλήματα. Πρόσφατο παράδειγμα το πρωτόκολλο συνεργασίας μεταξύ ΕΚΕΤΑ και ΝΟΗΣΙΣ, στη Θεσσαλονίκη.
Ιδιαίτερο βάρος δίνουμε στις νέες τεχνολογίες και στην τεχνητή νοημοσύνη, η οποία αποτελεί στρατηγικό εργαλείο για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας. Στο πλαίσιο αυτό, με μια σειρά πρωτοβουλιών, η Ελλάδα τοποθετείται δυναμικά στον ευρωπαϊκό χάρτη της καινοτομίας:
• Δημιουργούμε ένα από τα επτά πρώτα εργοστάσια ΑΙ στην Ευρώπη, το ΑΙ «Pharos», που μαζί με τον υπερ-υπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» τοποθετούν την Ελλάδα στον παγκόσμιο χάρτη της καινοτομίας.
• Αξιοποιούμε τα ευρωπαϊκά προγράμματα «Ορίζων Ευρώπη» και «Ψηφιακή Ευρώπη», για την ψηφιακή μετάβαση.
• Συμμετέχουμε στα έργα «ΘΩΡΑΞ» για την Άμυνα και «ΗΡΩΝ» για τη Ρομποτική.
• Κομβικής σημασίας είναι η πρόσφατη στρατηγική συνεργασία του υπουργείου Ανάπτυξης με τον τεχνολογικό κολοσσό της τεχνητής νοημοσύνης OpenAI, με στόχο την επιτάχυνση της καινοτομίας στο οικοσύστημα νεοφυών επιχειρήσεων.
Κινούμαστε σε νέες ταχύτητες. Η Ελλάδα επομένως δεν ακολουθεί τις εξελίξεις, τις συνδιαμορφώνει. Η χώρα μας έχει το ανθρώπινο δυναμικό, τις υποδομές και τη στρατηγική βούληση να διαδραματίσει διακριτό ρόλο ως κόμβος έρευνας, καινοτομίας και νέων τεχνολογιών στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Μαζί μπορούμε να κάνουμε την καινοτομία καθημερινή πραγματικότητα.
