Λευκωσία και Αθήνα εξωραΐζουν τη διχοτομική πολιτική της Άγκυρας στο Κυπριακό

Λευκωσία και Αθήνα εξωραΐζουν τη διχοτομική πολιτική της Άγκυρας στο Κυπριακό

Του
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΣΑΚΑΛΟΥ


Να παρουσιάσουν ως πρόοδο και ως θετικό βήμα τις αόριστες και ασαφείς εξαγγελίες του Αντόνιο Γκουτιέρες στην Κύπρο επιχειρούν Αθήνα και Λευκωσία, προκειμένου να κάνουν λόγο για επίτευξη του στόχου της «κινητικότητας», ενώ απλώς αναδείχθηκε ότι το μεγάλο εμπόδιο για την επανέναρξη των συνομιλιών και για πρόοδο στο Κυπριακό παραμένει η ακραία, αδιάλλακτη στάση της Τουρκίας, η οποία κινείται εκτός πλαισίου διεθνούς νομιμότητας.

Ο Αντόνιο Γκουτιέρες, παίζοντας το γνωστό παιχνίδι της διπλωματικής ασάφειας, μίλησε για σύγκληση Διάσκεψης 5 + 1, χωρίς, όμως, χρονικό προσδιορισμό, αφού, βεβαίως, έθεσε μια σειρά προϋποθέσεων: Την πρόοδο στα ΜΟΕ και τη συναίνεση των μερών για τη μεθοδολογία και το περιεχόμενο των ουσιαστικών συζητήσεων. Όροι που, φυσικά, εάν είχαν συμφωνηθεί ή επρόκειτο να συμφωνηθούν, το Κυπριακό θα είχε λυθεί από την προηγούμενη δεκαετία.

Παρά τις θριαμβολογίες περί ε­μπλοκής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι σαφές ότι η Τουρκία κάθε άλλο παρά έχει αποδεχθεί τη συμμετοχή της ΕΕ στις συνομιλίες. Αντιθέτως, δεν έχει κρύψει την πρόθεσή της να αξιοποιήσει την παρουσία ευρωπαίου αξιωματούχου στο πλαίσιο μιας Διάσκεψης για το Κυπριακό, ώστε να της ανοίξει ο δρόμος για μια σειρά παραχωρήσεων και ανταλλαγμάτων από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Εδώ, βεβαίως, γεννώνται πολλά ερωτήματα, καθώς μπορεί η Λευκωσία να υπόσχεται ευρωπαϊκά ανταλλάγματα στην Άγκυρα, κυρίως σε ό,τι αφορά την Τελωνειακή Ένωση, όμως δεν μπορούν να δοθούν τέτοιου μεγέθους ανταλλάγματα απλώς και μόνο για να προσέλθει η Άγκυρα στη Διάσκεψη και στη συνέχεια να την «τινάξει στον αέρα». Επιπλέον, για την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης υπάρχουν αντιρρήσεις και από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ενώ, φυσικά, θα ήταν τραγικό η Ελλάδα να επιτρέψει την αναβάθμισή της χωρίς να εξασφαλίσει ανταλλάγματα ελληνικού ενδιαφέροντος από την Τουρκία.

Δυστυχώς, Αθήνα και Λευκωσία, θέλοντας να δείξουν το ποτήρι μισογεμάτο, παρέβλεψαν το γεγονός ότι ο κ. Γκουτιέρες δεν δήλωσε ρητά ότι η επιδιωκόμενη λύση είναι αυτή που προβλέπεται από τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, κάτι που αποφεύγει συστηματικά, ώστε να μη δυσαρεστήσει την Τουρκία. Όμως, απέναντι σε όσους σε Αθήνα και Λευκωσία εξέφραζαν την ικανοποίησή τους για τη δήθεν κινητικότητα, ήρθε η Άγκυρα να διαλύσει τις ψευδαισθήσεις.

Ο Πρόεδρος Ερντογάν, σε ομιλία του λίγο μετά τις δηλώσεις Γκουτιέρες, έκλεισε κάθε παράθυρο αισιοδοξίας, καθώς η Τουρκία δεν αποκλείει μεν τη συμμετοχή της στη Διάσκεψη, αλλά θέτει συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις που παρακάμπτουν ολόκληρο το πλαίσιο των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και οδηγούν σε διχοτομικές λύσεις.

Ο κ. Ερντογάν δήλωσε ότι «καμία πρωτοβουλία που αγνοεί την ισότιμη κυριαρχία, τα δικαιώματα του τουρκοκυπριακού λαού και τα νόμιμα συμφέροντά του στην Ανατολική Μεσόγειο δεν μπορεί να πετύχει», κατήγγειλε όσους εμπλέκουν, δήθεν, την Κύπρο με τους εξοπλισμούς σε επικίνδυνα γεωπολιτικά παιχνίδια και προειδοποίησε ότι η Τουρκία, «όπως έκανε και πριν από 52 χρόνια», δεν θα αφήσει ποτέ μόνους τους τουρκοκύπριους «αδελφούς», όποιο κι αν είναι το κόστος.

Στο Γραφείο του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, στην Αθήνα και στη Λευκωσία κατάπιαν τη γλώσσα τους μετά την παρέμβαση Ερντογάν, ενώ προηγουμένως και ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών είχε δηλώσει ότι δεν πληρούνται οι όροι για σύ­γκληση Πενταμερούς.

Δυστυχώς, Αθήνα και Λευκωσία, επιλέγοντας να προβάλουν ως επίτευγμα την ασαφή και θολή υπόσχεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για σύγκληση Διάσκεψης, απέφυγαν να αναδείξουν το πραγματικό εμπόδιο για την πρόοδο στο Κυπριακό, εξωραΐζοντας έτσι την τουρκική διχοτομική πολιτική.

Το επόμενο διάστημα θα υπάρξει έντονο παρασκήνιο, με την απεσταλμένη του ΟΗΕ Μαρία-Άνχελα Ολγκίν να επιχειρεί να βαφτίσει «ομοσπονδιακές» τις διχοτομικές προτάσεις της Άγκυρας, που οδηγούν, στην καλύτερη περίπτωση, σε μια χαλαρή συνομοσπονδία, προκειμένου να εγκλωβιστούν η Λευκωσία και η Αθήνα, οι οποίες τόσο διακαώς επιθυμούν να δείξουν ότι υπάρχει κινητικότητα.

Το γεγονός, πάντως, ότι τόσο ο Ερντογάν όσο και ο κατοχικός ηγέτης Ερχιουρμάν έκαναν ειδική αναφορά στα εξοπλιστικά προγράμματα της Κυπριακής Δημοκρατίας θα πρέπει να προκαλέσει ανησυχία, καθώς ίσως επιχειρηθεί να τεθούν και αυτά στο τραπέζι των συζητήσεων για τη δημιουργία δήθεν εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο κοινοτήτων.

Η Λευκωσία και η Αθήνα οφείλουν να εξαντλήσουν κάθε περιθώριο προκειμένου να επανεκκινήσουν οι συνομιλίες για το Κυπριακό. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να γίνει με τίμημα τη θυσία, στον βωμό των απαιτήσεων της Τουρκίας, του πλαισίου της διεθνούς νομιμότητας για τη λύση του Κυπριακού, στη βάση των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και του κοινοτικού κεκτημένου.

Φωτό: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΜΗΤΣΟΣ/ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ/EUROKINISSI

ΤΟ ΠΑΡΟΝ