
Η ευταξία, ο Ευταξίας και ο Μητσοτάκης – Του Ν. Στραβελάκη
–Τελικά «όταν ξύνεις έναν φιλελεύθερο, ματώνει ένας φασίστας»…

Του
ΝΙΚΟΥ ΣΤΡΑΒΕΛΑΚΗ,
Οικονομολόγου του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Στις ακροδεξιές κορώνες που εκστόμισε ο κ. Μητσοτάκης στη Βουλή για τη χρήση του Μνημείου του Αγνώστου Στρατιώτη και την πρόσβαση σε αυτό ξεχώρισα τη χρήση της λέξης «ευταξία». Το νόημα ήταν ότι η απαγόρευση των διαδηλώσεων και της διαμαρτυρίας μπροστά στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη είναι απόδειξη «ευταξίας» για την Ελληνική Πολιτεία.
Εμένα, πάλι, η χρήση της λέξης μού έφερε στο μυαλό τον μακαρίτη τον Λάμπρο Ευταξία (1905 – 1996), υπουργό και παλαίμαχο πολιτικό της δεξιάς παράταξης. Αυτό δεν οφείλεται μόνο στο επίθετό του. Οφείλεται κυρίως στην πολιτική του διαδρομή. Ο Ευταξίας, γόνος αστικής οικογένειας και από πολιτικό τζάκι, ήταν μεν συντηρητικός, αλλά και οπαδός της πολιτικής και πολιτειακής τάξης. Μορφωμένος, καλλιεργημένος, χορηγός και φίλος των τεχνών, πρέσβευε μια Ελλάδα με συντηρητικές αξίες και αστικό πολιτισμό. Ξάφνου, όμως, τον Οκτώβρη του 1973 συμμετείχε ως αναπληρωτής υπουργός Συντονισμού στη χουντική κυβέρνηση Μαρκεζίνη. Πάνε οι αξίες και η πολιτειακή τάξη, ο ευπρεπής Ευταξίας έγινε συνοδοιπόρος της χούντας, και μάλιστα τις μέρες του Πολυτεχνείου. Εύλογα, το γεγονός αυτό αποτέλεσε το τέλος της διαδρομής του στην πολιτική.
Η διαδρομή του κ. Μητσοτάκη από τον φιλελευθερισμό και το Κέντρο στην ακροδεξιά ρητορική και πρακτική θυμίζει σε πολλά τη διαδρομή του Ευταξία. Εκσυγχρονιστής, φιλελεύθερος και νεοφιλελεύθερος ξεκίνησε ο επίσης γόνος πολιτικού τζακιού κ. Μητσοτάκης. Όμως, η χρεοκοπία της πολιτικής του τον έχει οδηγήσει σε αυταρχικές πρακτικές, σε μια απέλπιδα προσπάθεια να περισώσει την εκλογική επιρροή του κόμματός του και τη δική του πολιτική τύχη.
Δυστυχώς, η απελπισία δεν είναι καλός πολιτικός σύμβουλος. Το να εκστομίζονται κουβέντες όπως το «κεράκια από το ΙΚΕΑ (στον Άγνωστο Στρατιώτη), που είπε η κ. Μπακογιάννη, αναφερόμενη στον χώρο της αναγραφής των ονομάτων των θυμάτων των Τεμπών, είναι ύβρις. Το χειρότερο είναι ότι λίγες μέρες μετά τη δικαίωση του αγώνα του κ. Ρούτσι η δήλωση αυτή μαρτυρά τις πραγματικές διαθέσεις της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Είναι αποφασισμένοι να ταυτιστούν με την Ακροδεξιά του Γεωργιάδη και του Βορίδη και να επιβιώσουν ή να πέσουν μαζί της. Η στάση τους μοιάζει με ένα κομμάτι του αστικού πολιτικού κόσμου, όπως ο Ευταξίας, που αποφάσισαν να ταυτιστούν και να πέσουν μαζί με τη δικτατορία.
Το ερώτημα είναι γιατί ο κ. Μητσοτάκης έχει επιλέξει αυτήν την ατραπό; Είναι, κατά τη γνώμη μου, συνδυασμός αρκετών παραγόντων. Ο πρώτος είναι φυσικά οι δημοσκοπήσεις και η πιθανότατη εμφάνιση ενός κόμματος Σαμαρά.
Στην περίπτωση αυτή, εκλογικά ποσοστά ακόμα και της τάξης του 28% γίνονται μακρινό όνειρο για τη ΝΔ. Με τέτοια ποσοστά, βέβαια, η προσφυγή σε δεύτερες κάλπες χάνει κάθε νόημα, αφού η εκλογική αυτοδυναμία είναι άπιαστο όνειρο. Εύλογα, λοιπόν, ο κ. Μητσοτάκης θα πρέπει να αποχωρήσει και από την πρωθυπουργία και από την ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας, ώστε η ΝΔ να έχει τη δυνατότητα να κινηθεί στο μετεκλογικό σκηνικό.
Εδώ μπαίνουν και οι προσωπικές αγωνίες του κ. Μητσοτάκη. Τόσο οι κατατεθειμένες και οι μελλοντικές δικογραφίες της ευρωπαίας εισαγγελέως όσο και το έγκλημα των Τεμπών τον ανησυχούν βαθύτατα και δυσκολεύουν την αποχώρησή του από τα πολιτικά πράματα. Έτσι, αναπόδραστα ταυτίζεται με εκείνους που είναι ακόμα διατεθειμένοι να ταυτιστούν μαζί του. Τον Γεωργιάδη, τον Βορίδη, τον Φλωρίδη και τα σχετικά.
Η τακτική του κ. Μητσοτάκη θυμίζει την αμερικανικής προέλευσης ρήση «όταν ξύνεις ένα φιλελεύθερο, ματώνει ένας φασίστας». Μόλις στριμώχτηκε από την ακρίβεια, τους πλειστηριασμούς, την ανέχεια, τη 13ωρη εργάσιμη μέρα, αλλά και τον πρότερο ανέντιμο βίο, βγήκε ο ακροδεξιός από μέσα του. Αυτό είναι μια επικίνδυνη κατάσταση για την κοινωνία, που μπορεί θα βρεθεί αντιμέτωπη με ωμό αυταρχισμό σε όλο το φάσμα των διεκδικήσεών της. Νομίζω, λοιπόν, ότι όσο πιο γρήγορα πάμε σε εκλογές τόσο το καλύτερο.