Η ελληνοτουρκική συνάντηση στην Άγκυρα και η αλλαγή του προγράμματος – Του Εμμ. Γούναρη
Του
Δρος ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΓΟΥΝΑΡΗ
Εμπειρογνώμονος, Πρεσβευτού ε.τ.,
Διδάκτορος του Πανεπιστημίου του Βερολίνου (FU Berlin)
Η ελληνοτουρκική συνάντηση υψηλού επιπέδου, μεταξύ Μητσοτάκη και Ερντογάν, είχε αρχικώς ανακοινωθεί από τον έλληνα κυβερνητικό επίτροπο και από την τουρκική πλευρά ότι θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα στις 17/2 και ότι θα ασχοληθεί μόνο με την υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ, δηλαδή με τα δύο θέματα που αναγνωρίζει η Ελλάδα ως διαφορά μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας.
Ξαφνικά, τόσο η Ελλάδα όσο και η Τουρκία ανακοίνωσαν ότι η συνάντηση αυτή θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα μεν, αλλά στις 11/2 και όχι στις 17/2, χωρίς να αναφέρεται ότι η συνάντηση αυτή θα ασχοληθεί μόνο με την υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ. Φαίνεται ότι ο τούρκος Πρόεδρος δεν συμφωνούσε η συνάντηση να γίνει μόνο για την επίλυση της διαφοράς για την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ αλλά και για όλες τις διαφορές στις οποίες έχει αναφερθεί η Τουρκία και τις οποίες δεν αναγνωρίζει η Ελλάδα.
Έτσι, ο έλληνας πρωθυπουργός περιορίστηκε να αναφερθεί στο παράνομο τουρκικό casus belli, που αφορά την επέκταση της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης μέχρι τα 12 ν.μ., όπως καθορίζεται από τη Σύμβαση Δικαίου Θαλάσσης του 1982, την οποία έχουν εφαρμόσει όλα τα κράτη. Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, που επιβάλλεται από τη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923 και της Συνθήκης για την Ειρήνη, των Παρισίων με την Ιταλία, του 1947. Επίσης, μίλησε για τις καλές σχέσεις της Ελλάδος με την ελληνική μουσουλμανική μειονότητα στη Θράκη και τις καλές σχέσεις της ελληνικής μειονότητας στην Κωνσταντινούπολη, στην Ίμβρο και στην Τένεδο με την Τουρκία, αλλά και για τις επισκέψεις χιλιάδων Τούρκων σε επτά ελληνικά νησιά στο Αιγαίο και τις τουριστικές επισκέψεις Ελλήνων στην Τουρκία, καθώς και ότι είναι καιρός να ασχοληθούμε με το κυπριακό πρόβλημα. Επίσης, εξέφρασε την απογοήτευσή του για τη στάση της Τουρκίας στην τοποθέτηση καλωδίου οπτικών ινών στο Αιγαίο.
Ο τούρκος Πρόεδρος αποκάλεσε τη μουσουλμανική μειονότητα στη Θράκη «τουρκική μειονότητα» και ότι τα δικαιώματά της πρέπει να γίνονται σεβαστά από την Ελλάδα και στη συνέχεια αναφέρθηκε στις άριστες εμπορικές σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδος, στην ατμοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης – Σμύρνης, στο ενδιαφέρον της Τουρκίας για έρευνα και εξεύρεση των υδρογονανθράκων στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ είπε ότι οι διαφορές στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι διαφορές που επιλύονται με βάση το διεθνές δίκαιο. Όσον αφορά, δε, τη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, ανέφερε ότι η Τουρκία και η Ελλάδα, όπως και άλλα κράτη, υποστηρίζουν τη δημιουργία δύο κρατών για την επίλυση του Μεσανατολικού. Για το Κυπριακό ο τούρκος Πρόεδρος δεν ανέφερε οτιδήποτε.
Πολλές τουρκικές εφημερίδες ανέφεραν ότι από την ελληνική αντιπροσωπεία στη διμερή συνάντηση απουσίαζε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, ισχυριζόμενες ότι ο έλληνας υπουργός δεν επιθυμεί τις καλές σχέσεις Ελλάδος – Τουρκίας, ενώ στην πραγματικότητα ο κ. Δένδιας έπρεπε να είναι στη συνάντηση των υπουργών Εθνικής Αμύνης του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλες.
Πολλοί Έλληνες απογοητεύτηκαν από την ελληνοτουρκική συνάντηση γιατί οι Τούρκοι δεν ανέφεραν οτιδήποτε για την επίλυση του Κυπριακού, την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ και την τοποθέτηση καλωδίων οπτικών ινών. Τέλος, ο έλληνας πρωθυπουργός κάλεσε τον τούρκο Πρόεδρο να επισκεφθεί την Αθήνα. Η αλλαγή του αρχικού προγραμματισμού της συνάντησης θα πρέπει να δικαιολογηθεί!
