Έκρηξη τιμών και πληθωρισμού έφερε ο πόλεμος
ΑΝΗΣΥΧΗΤΙΚΕΣ ΟΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΤΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ
–ΚΑΤΑ 7% ΑΥΞΗΘΗΚΕ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΟΝ ΜΑΡΤΙΟ
Ακόμα δεν συμπληρώθηκε μήνας από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, και οι επιπτώσεις του, λόγω κυρίως της απότομης αύξησης της τιμής του πετρελαίου, ειδικά στη χώρα μας, είναι οδυνηρές. Τα καύσιμα έχουν φτάσει σε επίπεδα σχεδόν απαγορευτικά για τον πολύ κόσμο, το κόστος της ενέργειας πολλαπλασιάστηκε, οι τιμές σε όλα τα είδη εκτινάχθηκαν και ο πληθωρισμός, μετά από πολλά χρόνια, άρχισε να τραβάει την ανηφόρα…
Όπως, μάλιστα, υποστηρίζουν έγκυροι διεθνείς οργανισμοί, αλλά και όπως προβλέπει το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής, αν ο πόλεμος συνεχιστεί, η κατάσταση θα επιδεινωθεί.
Αυτό θα συμβεί γιατί η ελληνική οικονομία δεν βασίζεται σε κάποια ουσιαστική παραγωγή, στον πρωτογενή τομέα, στη βιομηχανία κ.λπ., για να διατηρήσει την αξία της και να μην αλλάξει επίπεδο, αλλά στηρίζεται στις υπηρεσίες, που είναι αστάθμητος παράγων και μεταβάλλεται ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν.
Οι αρνητικές επιπτώσεις του πολέμου στην εθνική μας οικονομία φαίνονται ήδη στον πληθωρισμό. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε στις αρχές της εβδομάδας η Eurostat, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα βρέθηκε στο 3,3% τον Μάρτιο, παραμένοντας σταθερά πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης (2,5%). Αυτή η καταγραφή προκαλεί μια πολύ αρνητική συνθήκη για το μέλλον, καθώς τίθεται ζήτημα σε σχέση με το τι θα γίνει με τις τιμές πετρελαίου.
Όπως επισημαίνει και η Societe Generale, η κλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ – Ισραήλ και Ιράν εξαλείφει ουσιαστικά κάθε πιθανότητα άμεσης ομαλοποίησης, οδηγώντας σε αναθεώρηση των εκτιμήσεων για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, το οποίο πλέον τοποθετείται χρονικά μετά τον Απρίλιο. Ήδη, το Brent ξεπέρασε τα 116 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ δεν αποκλείονται τιμές ακόμη και στα 150 δολάρια, με μέση τιμή γύρω στα 125 δολάρια για τον μήνα που διανύουμε. Κάτι τέτοιο θα οδηγούσε σε ακόμη μεγαλύτερη άνοδο του πληθωρισμού και στην Ελλάδα, με το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής να ανεβάζει ήδη τον πήχη στο 4%, με βάση το δυσμενές σενάριο, το οποίο εκπόνησε. Το «κακό σενάριο» του Γραφείου ενεργοποιείται εάν το πετρέλαιο Brent κλείσει κοντά στα 100 δολάρια ανά βαρέλι κατά μέσο όρο για όλο το 2026 και αν η ΕΚΤ αναγκαστεί σε νέα σύσφιγξη κατά 0,25% λόγω πληθωριστικών πιέσεων.
Η πρόβλεψη για το σύνολο του 2026 αναθεωρήθηκε στο 3,5% – 4%, αντί κάτω του 3%, που ανέμενε το Γραφείο στην προηγούμενη έκθεση, επισημαίνοντας τις πιέσεις τόσο στις τιμές ενέργειας όσο και στο κόστος των λιπασμάτων, που αναμένεται να επηρεάσουν τη γεωργική παραγωγή.
Με βάση τα στοιχεία της Eurostat που δημοσιοποιήθηκαν την περασμένη Δευτέρα, το μεγαλύτερο πρόβλημα για την Ελλάδα προέρχεται από τις τιμές ενέργειας, με άνοδο 7% τον Μάρτιο σε ετήσια βάση. Αξίζει να σημειωθεί πως η επίδοση αυτή είναι πολύ πιο πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, που καταγράφηκε στο 4,9%.
Παράλληλα, συνεχίζονται οι ανατιμήσεις στα μη τυποποιημένα τρόφιμα, με άνοδο 9,2% τον Μάρτιο, ενώ στα τυποποιημένα τρόφιμα η άνοδος είναι μόνο 0,3%. Στις υπηρεσίες η άνοδος είναι 3,8% συνολικά, ενώ στον τομέα «τρόφιμα, ποτά και καπνός» είναι 3,5% και στα μη ενεργειακά βιομηχανικά κατά 0,1%. Ο δομικός πληθωρισμός τον Μάρτιο στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 2,7%.
Σε επίπεδο Ευρωζώνης, όπως αναμενόταν, οι μεγαλύτερες ανατιμήσεις εντοπίζονται στον κλάδο ενέργειας, με άνοδο τιμών 4,9% τον Μάρτιο, έναντι μείωσης 3,1% τον Φεβρουάριο. Οι πιέσεις δεν μεταφέρονται σε άλλους κλάδους. Στα μη επεξεργασμένα τρόφιμα η άνοδος ήταν 4,1%, έναντι ανόδου 4,6% τον Φεβρουάριο. Ο δομικός πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 2,3% έναντι 2,4% τον Φεβρουάριο.
Και ενώ τα πάντα έχουν φτάσει στο… ταβάνι, οι μισθοί παραμένουν καθηλωμένοι, με αποτέλεσμα το ιδιωτικό χρέος να… φουσκώνει και πάλι.
Μπορεί με τη νέα αύξηση των μισθών, που ισχύει από την Τετάρτη 1 Απριλίου, ο κατώτατος μισθός να αυξάνεται (ονομαστικά) πάνω από 40% σε σχέση με το 2019, αλλά ειδική ανάλυση που περιέχεται σε έκθεση του ΙΟΒΕ δείχνει ότι, σε πραγματικούς όρους, κατά την περίοδο 2019 – 2025 ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε μόλις 13,4%.
Αντίθετα όμως, όπως τονίζεται στη μελέτη, «ο μέσος μισθός αυξήθηκε κατά 4,5% ετησίως κατά μέσο όρο σε ονομαστικούς όρους, ενώ μειώθηκε οριακά σε πραγματικούς όρους» από το 2019, παρότι στα χαρτιά ήδη έχει φτάσει ή ξεπεράσει τα 1.500 ευρώ μηνιαίως.
Δηλαδή, σε απόλυτα μεγέθη, ενώ ο πληθωρισμός φουντώνει και οι τιμές βασικών ειδών έχουν περίπου διπλασιαστεί την τελευταία εξαετία, το εισόδημα του κόσμου παραμένει σχεδόν στα ίδια επίπεδα σε ό,τι αφορά την αγοραστική του δύναμη.
Αυτό και μόνο δείχνει την τραγωδία της σύγχρονης Ελλάδας αλλά και τα δεινά που… υπομένει ο λαός της.
