Θα γίνει Ελλάδα η Ευρώπη και Κύπρος η Γροιλανδία;
–Μια διαφορετική ματιά στη συμφωνία Τραμπ – Ρούτε
Του
ΝΙΚΟΥ ΣΤΡΑΒΕΛΑΚΗ,
Οικονομολόγου του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Οι ΗΠΑ κινδύνευαν να γίνουν το ανέκδοτο της υφηλίου, αν δεν υπήρχε η Γροιλανδία. Αφού έκαναν άνω – κάτω τη διεθνή κοινότητα απάγοντας τον Μαδούρο, μετά έλεγαν ότι ο Χαμενεΐ μετρά μέρες στο Ιράν. Στη Βενεζουέλα, ο Μαδούρο απήχθη μεν, το κόμμα του όμως παραμένει στην εξουσία και ο κόσμος διαδηλώνει απαιτώντας την απελευθέρωσή του.
Στο Ιράν, οι διαδηλώσεις για δημοκρατικές ελευθερίες και ανθρώπινα δικαιώματα για τις γυναίκες δεν οδήγησαν σε ανατροπή του καθεστώτος, πολλώ δε μάλλον στην επανενθρόνιση του εκλεκτού των Αμερικανών Ρεζά Παχλεβί, υιού του ομώνυμου, αλήστου μνήμης, τελευταίου Σάχη του Ιράν. Έτσι, το γύρισαν και ο Τραμπ δήλωσε ότι, εάν δεν του παραχωρηθεί η Γροιλανδία, θα προχωρήσει σε δασμολογικές κυρώσεις για την Ευρώπη ή ακόμη και σε στρατιωτική προσάρτηση της χώρας αυτής. Πριν από δύο – τρεις μέρες, και μετά τη συνάντηση του Τραμπ με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, η κατάσταση φάνηκε να εκτονώνεται. Πρόκειται για ένα ακόμη φιάσκο της εξωτερικής πολιτικής Τραμπ ή τα πράγματα εδώ είναι διαφορετικά;
Θα επιχειρηματολογήσω λέγοντας ότι τα πράγματα στη Γροιλανδία είναι όντως διαφορετικά. Όταν οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, και κυρίως η Γαλλία και η Γερμανία, αρνήθηκαν να συναινέσουν στις ανήκουστες απαιτήσεις Τραμπ για προσάρτηση της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ, ο τελευταίος, με το γνωστό στυλάκι του, είπε ότι θα επιβάλει δασμούς στις εισαγωγές προϊόντων των ευρωπαϊκών χωρών στις ΗΠΑ. Οι χώρες της ΕΕ απάντησαν με οικονομικά αντίμετρα, ενώ προχώρησαν και στην εγκατάσταση συμβολικής νατοϊκής δύναμης (50 – 60 στρατιώτες στο σύνολο) στη Γροιλανδία. Η νατοϊκή «δύναμη», προφανώς, δεν συγκίνησε κανέναν, όμως άνοιξε τον δρόμο για συνάντηση του Τραμπ με τον Μαρκ Ρούτε.
Βλέπετε, μετά τα «μέτρα» και τα «αντίμετρα», οι Ευρωπαίοι έκαναν μουτράκια στον Τραμπ. Από το βήμα του Νταβός, ο Μακρόν του… την είπε, όπως λένε οι νεολαίοι, και ο Τραμπ απάντησε στον ίδιο τόνο, ενώ η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ αποχώρησε επιδεικτικά από επίσημο γεύμα, όταν ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ έκανε επικριτικές αναφορές στην Ευρώπη. Για τους λόγους αυτούς, η διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ έγινε μέσω ΝΑΤΟ.
Βέβαια, το να διαπραγματεύονται οι ΗΠΑ με το ΝΑΤΟ είναι σχήμα οξύμωρο, όμως, τα πράγματα έτσι εξελίχθηκαν, και αυτό είναι επιτυχία της πολιτικής Τραμπ. Βλέπετε, ο τελευταίος επιδιώκει διακαώς την αποδέσμευση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, όπως και την κατάργηση του ΟΗΕ. Αυτό που θέλει είναι η απευθείας επικυριαρχία των ΗΠΑ στο δυτικό ημισφαίριο, μέσω νέων θεσμών, όπως το Συμβούλιο Ειρήνης. Βέβαια, αυτό δεν εμπόδισε τον Τραμπ να αναγνωρίσει τον γραμματέα του ΝΑΤΟ ως αξιόπιστο συνομιλητή από την πλευρά της ΕΕ για την τύχη της Γροιλανδίας.
Το τραγικό είναι ότι το ίδιο έκαναν και οι Ευρωπαίοι, προεξαρχόντων των Γερμανών. Η συμφωνία στην οποία κατέληξαν αφορούσε την εγκατάσταση αμερικανικών βάσεων στη Γροιλανδία, βάσεων που, κατά το παράδειγμα των αμερικανικών βάσεων στην Ελλάδα και των βρετανικών στην Κύπρο, θα είναι ξένο έδαφος. Σε «αντάλλαγμα», ο Τραμπ θα απέχει από οικονομικές κυρώσεις και άλλες επιθετικές ενέργειες έναντι της Ευρώπης.
Το περιεχόμενο της συμφωνίας δεν έχει κοινοποιηθεί καν στους Γροιλανδούς. Πρόκειται για μια νέα κατάσταση για τη Βόρεια Ευρώπη μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η τύχη χωρών και περιοχών ορίζεται αλλού και οι ίδιοι οι κάτοικοι και οι αρχές δεν ξέρουν καν το περιεχόμενο των συμφωνηθέντων, όπως δήλωσε ο γροιλανδός πρωθυπουργός. Βέβαια, τη συμφωνία φαίνεται πως γνωρίζουν η δανή πρωθυπουργός και φυσικά ο γερμανός καγκελάριος, ο οποίος τη χαιρέτισε κιόλας. Είναι καταστάσεις που θυμίζουν Ελλάδα και κυρίως Κύπρο.
Τώρα, αν ο Τραμπ θα καταφέρει να κάνει Ελλάδα την Ευρώπη και Κύπρο τη Γροιλανδία, θα το δείξει το μέλλον.
