Σκληρό ευρωπαϊκό μήνυμα για Αστυνομία και Λιμενικό
Αν ψάξει κανείς την είδηση στα συστημικά ΜΜΕ, δεν θα τη βρει. Ο λόγος για την πρόσφατη απόφαση της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης, που συνιστά ένα σαφές μήνυμα προς την Ελληνική Πολιτεία.
Σύμφωνα μ’ αυτήν, η διαχείριση κρίσιμων ζητημάτων που αφορούν τη δράση της Αστυνομίας και του Λιμενικού δεν μπορεί να παραμένει στο επίπεδο των διαπιστώσεων. Αντιθέτως, απαιτούνται άμεσα και μετρήσιμα αποτελέσματα, που θα αποδεικνύουν την πραγματική συμμόρφωση με τις ευρωπαϊκές αρχές και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
Η παρέμβαση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς συνοδεύεται από μια σαφή ψήφο εμπιστοσύνης προς τον Έλληνα Συνήγορο του Πολίτη. Ο ρόλος του ως μηχανισμού ελέγχου και διερεύνησης καταγγελιών αναβαθμίζεται ουσιαστικά, με την Ευρώπη να υπογραμμίζει ότι τα πορίσματά του δεν πρέπει να μένουν ανενεργά, αλλά να οδηγούν σε συγκεκριμένες διοικητικές και επιχειρησιακές αλλαγές.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκονται οι πρακτικές του Λιμενικού Σώματος, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις αποτροπής και αναχαίτισης σκαφών. Παρά το γεγονός ότι η πρόθεση για επανεξέταση των κανόνων εμπλοκής και της χρήσης όπλων αξιολογείται θετικά, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί ζητούν πιο ουσιαστικά μέτρα. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η απαίτηση για υποχρεωτική χρήση καμερών στα πλωτά μέσα, ώστε να διασφαλίζεται η διαφάνεια και να αποφεύγονται αμφισβητήσεις σχετικά με τα περιστατικά στη θάλασσα.
Παράλληλα, τίθεται επιτακτικά η ανάγκη για ένα νέο πλαίσιο επιχειρήσεων, στο οποίο η προστασία της ανθρώπινης ζωής θα αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα. Αυτό σημαίνει ότι κάθε ενέργεια αποτροπής θα πρέπει να σχεδιάζεται και να εκτελείται με τρόπο που να μειώνει στο ελάχιστο τον κίνδυνο για τους επιβαίνοντες.
Η απόφαση αυτή δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. Η συμμόρφωση δεν μπορεί πλέον να περιορίζεται σε διακηρύξεις προθέσεων ή αποσπασματικές πρωτοβουλίες. Απαιτείται ένα συνεκτικό σύστημα λογοδοσίας, με σαφείς κανόνες, διαφάνεια και αποτελεσματικό έλεγχο.
Σε μια περίοδο όπου τα ζητήματα ασφάλειας και μεταναστευτικών ροών παραμένουν στο προσκήνιο, η Ελλάδα καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην προστασία των συνόρων και στον απόλυτο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η κόκκινη κάρτα από την Ευρώπη λειτουργεί ως προειδοποίηση αλλά και ως ευκαιρία για ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν την αξιοπιστία των θεσμών.
