
Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός: Ο εθναπόστολος και Ισαπόστολος του Γένους
Τη μνήμη του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού τιμά η Ορθόδοξη Εκκλησία, αναγνωρίζοντας την τεράστια προσφορά του ως Ισαποστόλου στα χρόνια της τουρκικής σκλαβιάς. Ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός υπήρξε μια φωτισμένη μορφή που περιόδευσε σε ολόκληρο τον ελληνικό χώρο, ιδρύοντας σχολεία, ενισχύοντας την πίστη των σκλαβωμένων Ελλήνων και προετοιμάζοντας πνευματικά την ανάσταση του Γένους.
Από το Άγιο Όρος στο μεγάλο κήρυγμα
Ο Άγιος Κοσμάς, κατά κόσμον Κωνσταντίνος, γεννήθηκε το 1714 μ.Χ. στο χωριό Ταξιάρχης Αποκούρου, κοντά στο Μεγάλο Δένδρο Ναυπακτίας. Σε ηλικία είκοσι ετών μετέβη στο Άγιο Όρος για να φοιτήσει στην Αθωνιάδα Σχολή του Βατοπεδίου. Στη συνέχεια προσήλθε στη Μονή Φιλοθέου, όπου εκάρη μοναχός το 1759 μ.Χ. λαμβάνοντας το όνομα Κοσμάς, και αργότερα χειροτονήθηκε Ιερομόναχος.
Βλέποντας τους κινδύνους που αντιμετώπιζε το υπόδουλο έθνος, έλαβε την ευλογία του Πατριάρχη Σεραφείμ και ξεκίνησε τις μεγάλες περιοδείες του. Δίδαξε στην Κωνσταντινούπολη, την Αιτωλοακαρνανία, τα Δωδεκάνησα, τη Μακεδονία, την Ήπειρο, τα Επτάνησα και τη Βόρειο Ήπειρο. Σε κάθε σταθμό της πορείας του ίδρυσε εκκλησίες και σχολεία, μεταδίδοντας την ελληνορθόδοξη παιδεία.
Το μαρτύριο και η αγιοκατάταξη
Η μεγάλη απήχηση του κηρύγματός του προκάλεσε την αντιπάθεια συμφερόντων της εποχής, με αποτέλεσμα τη σύλληψη και τον απαγχονισμό του στο Κολικόντασι της Βορείου Ηπείρου το 1779 μ.Χ. Το τίμιο λείψανό του ρίχτηκε στον ποταμό Άψο, από όπου ανασύρθηκε από τον ιερέα Μάρκο και ενταφιάστηκε στη Μονή της Θεοτόκου Αρδονίτσας.
Η επίσημη αγιοκατάταξή του από το Οικουμενικό Πατριαρχείο πραγματοποιήθηκε στις 20 Απριλίου 1961 μ.Χ. Τα προφητικά του λόγια και η απλότητα της διδασκαλίας του παραμένουν ανεξίτηλα στη συλλογική μνήμη του ελληνισμού.
Απολυτίκιον
Ἦχος α’. Τὸν τάφον σου Σωτὴρ.
Τὸν μέγαν ἀθλητήν, ὀρθοδόξων τὸ κλέος, Χριστοῦ τὸν μιμητὴν καὶ διδάσκαλον θεῖον, Κοσμᾶν τὸν ἰσαπόστολον, Αἰτωλίας ἀγλάϊσμα, τὸν παιδεύσαντα τὸ δοῦλον Γένος ἐνθέως καὶ συντρέξαντα εἰς τὴν ἀνάστασιν τούτου ἐν ὕμνοις τιμήσωμεν.
Με πληροφορίες από το saint.gr