Το έγκλημα στη βιομηχανία Βιολάντα και οι εξοργιστικές επικοινωνιακές τακτικές της κυβέρνησης – Του Ν. Στραβελάκη
–Δεν πρέπει και αυτό να περάσει έτσι
Του
ΝΙΚΟΥ ΣΤΡΑΒΕΛΑΚΗ,
Οικονομολόγου του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Η Ελλάδα συγκλονίζεται από τον τραγικό θάνατο πέντε εργατριών μετά από έκρηξη σε εργοστάσιο στα Τρίκαλα. Η έκρηξη έλαβε χώρα στο εργοστάσιο Τρικάλων της βιομηχανίας μπισκότων Βιολάντα, στη διάρκεια της νυχτερινής βάρδιας.
Τα θύματα ήταν στην πλειοψηφία τους νεαρές γυναίκες / εργάτριες (γι’ αυτό στελέχωναν τη νυχτερινή βάρδια), αρκετές από αυτές μητέρες. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η έκρηξη οφείλεται σε διαρροή και συγκέντρωση προπάνιου σε χώρο στο υπόγειο του εργοστασίου.
Το προπάνιο χρησιμοποιείται ως βιομηχανικό καύσιμο για τους φούρνους αρτοβιομηχανίας. Επειδή είναι ιδιαίτερα εύφλεκτο, αποθηκεύεται σε ειδικές δεξαμενές και κυκλοφορεί με ειδικούς σωλήνες. Μάλιστα, επειδή είναι άοσμο, στο βιομηχανικό προπάνιο προστίθεται ειδική έντονη οσμή, ώστε πιθανή διαρροή να γίνεται άμεσα αντιληπτή, ενώ υπάρχουν μετρητές σε όλους τους χώρους, ώστε να εντοπίζονται οι διαρροές. Στην περίπτωση της Βιολάντα φαίνεται ότι οι όροι ασφάλειας παραβιάστηκαν. Ούτε οι δεξαμενές ούτε οι σωλήνες διακίνησης του προπάνιου πληρούσαν τους όρους ασφαλείας.
Επιπλέον, για να μη σκεφτώ κάτι χειρότερο, το τεχνικό προσωπικό της εταιρείας δεν φαίνεται να είχε ιδιαίτερη σχέση με τη βιομηχανική παραγωγή αρτοσκευασμάτων. Δεν μπορώ να χαρακτηρίσω αλλιώς τη δήλωση του διευθύνοντος συμβούλου της εταιρείας ότι νόμιζε ότι η έντονη οσμή στους χώρους του εργοστασίου προερχόταν από την αποχέτευση. Η δήλωση, στην καλύτερη περίπτωση, μαρτυρά εγκληματική άγνοια της διαδικασίας παραγωγής και των όρων ασφαλείας.
Τελικά, το προπάνιο φαίνεται να συγκεντρώθηκε σε έναν μη δηλωμένο / χαρακτηρισμένο χώρο του υπογείου του, που μετατράπηκε έτσι σε βόμβα. Ένας σπινθήρας ήταν αρκετός να την πυροδοτήσει και να απανθρακώσει ολόκληρο το εργοστάσιο, σκοτώνοντας τις πέντε εργάτριες και τραυματίζοντας τους υπόλοιπους εργαζομένους της βάρδιας.
Αυτονόητα, ο διευθύνων σύμβουλος και ο τεχνικός ασφαλείας συνελήφθησαν, όμως, οι ευθύνες δεν περιορίζονται σε αυτούς. Η Επιθεώρηση Εργασίας επέτρεψε τη λειτουργία ενός εργοστασίου με αδήλωτους χώρους και ελλιπή μέτρα ασφάλειας με προσωρινή άδεια για χρόνια. Αναμφίβολα, φέρει τεράστια ευθύνη για το έγκλημα.
Αυτό που εξοργίζει, όμως, είναι η στάση των κυβερνώντων. Στην αρχή, διά στόματος του συνήθους υπόπτου κ. Άδωνη Γεωργιάδη, αποφάνθηκαν ότι η εταιρεία δεν φέρει ευθύνη για το συμβάν («Βήμα», 30/1/2026). Οι δηλώσεις του θύμισαν όσα είχε πει για τη Hellenic Train λίγες ώρες μετά το έγκλημα των Τεμπών. Αμέσως μετά την έκθεση της Πυροσβεστικής, από την οποία προέρχονται οι πληροφορίες που παρατέθηκαν παραπάνω, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος τα γύρισε. Προσπάθησε να ρίξει στις ευθύνες στον Δήμο Τρικάλων και στην Περιφέρεια Θεσσαλίας, λες και δεν υπάρχει υπουργείο Εργασίας.
Πρόκειται για τη γνωστή παρελκυστική τακτική της κεντρικής κυβέρνησης σε περιπτώσεις θεομηνιών, που συμπεριέλαβε και τα εργατικά ατυχήματα / εγκλήματα.
Αυτός, όμως, που το τερμάτισε ήταν ο κ. Σκέρτσος, ο οποίος λίγες μέρες μετά την τραγωδία δήλωσε ότι η Ελλάδα είναι στις 3 ευρωπαϊκές χώρες με τα λιγότερα εργατικά ατυχήματα. Προφανώς αναφέρθηκε στον απόλυτο αριθμό των ατυχημάτων, που επηρεάζεται από τον πληθυσμό και την έκταση του βιομηχανικού τομέα. Γιατί, αναλογικά με τον βιομηχανικό τομέα, η Ελλάδα έχει τεράστιο αριθμό εργατικών ατυχημάτων. Το χειρότερο είναι ότι μια τέτοια τραγωδία δεν μπορεί να συμψηφίζεται με το «συμβαίνει και αλλού». Η κυβέρνηση της ΝΔ χαρακτηρίζεται πλέον από κυνισμό.
Αν υπάρχει κάποιο συνολικότερο συμπέρασμα από αυτήν την τραγωδία, είναι ότι το αφήγημα της αναπτυσσόμενης ελληνικής οικονομίας δεν είναι απλά ψευδεπίγραφο. Συνοδεύεται και από τη συστηματική υπερεκμετάλλευση των εργαζομένων, την παραβίαση των κανόνων ασφαλείας και την καταστροφή του περιβάλλοντος. Η Βιολάντα είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα για έναν ακόμη λόγο. Ο συλληφθείς διευθύνων σύμβουλος είναι πολιτικός φίλος του κ. Μητσοτάκη, ο οποίος, όπως πληροφορούμαι, είχε επισκεφθεί εργοστάσιο της εταιρείας σε περιοδεία του στην περιοχή. Ή μήπως δεν είναι έτσι;
