Την τελευταία της πνοή στο νοσοκομείο Gregorio Marañón της Μαδρίτης άφησε η Μαρικάρμεν Αμπασκάλ (María del Carmen Abascal), η 87χρονη γυναίκα με αναπηρία που τις τελευταίες εβδομάδες μετατράπηκε σε παγκόσμιο σύμβολο της στεγαστικής κρίσης και του αγώνα ενάντια στις βίαιες εξώσεις.
Ο θάνατός της, ο οποίος επιβεβαιώθηκε χθες, Τετάρτη 7 Οκτωβρίου, έρχεται μόλις δύο εβδομάδες μετά τη σοκαριστική απομάκρυνσή της με φορείο από το σπίτι όπου ζούσε για περισσότερα από 70 χρόνια, προκαλώντας νέο κύμα οργής και βαθιάς θλίψης στην ισπανική κοινωνία.
Το χρονικό της έξωσης που συγκλόνισε την Ευρώπη
Η Μαρικάρμεν ζούσε στο ίδιο διαμέρισμα, στη συνοικία Ρετίρο της Μαδρίτης, από το 1956, όταν το είχε πρωτονοικιάσει ο πατέρας της. Παρά τη βαριά αναπηρία της και την προχωρημένη ηλικία της, βρέθηκε στο στόχαστρο δικαστικής απόφασης έξωσης.
Στα μέσα Σεπτεμβρίου, οι εικόνες της ηλικιωμένης γυναίκας να απομακρύνεται από τις αστυνομικές δυνάμεις πάνω σε ένα φορείο, κρατώντας σφιχτά τα λιγοστά της υπάρχοντα, έκαναν τον γύρο του κόσμου μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και των διεθνών ειδησεογραφικών δικτύων. Η σκληρότητα της σκηνής πυροδότησε άμεσες αντιδράσεις, με την Ένωση Ενοικιαστών και χιλιάδες πολίτες να ξεσηκώνονται, μετατρέποντας το όνομά της σε σύνθημα στους δρόμους: «Μαρικάρμεν, δεν είσαι μόνη».
Η δικαίωση που ήρθε αργά
Η τεράστια κοινωνική κατακραυγή και η πίεση των διαδηλωτών ανάγκασαν τις αρχές και την ιδιοκτησία σε υποχώρηση. Λίγες ημέρες μετά την έξωση, επιτεύχθηκε επίσημη συμφωνία που προέβλεπε την άμεση επιστροφή της 87χρονης στο σπίτι της.
Ωστόσο, το σώμα και η ψυχολογία της δεν άντεξαν. Το έντονο συναισθηματικό σοκ και η σωματική ταλαιπωρία της βίαιης μετακίνησης επιβάρυναν ραγδαία την υγεία της. Η Μαρικάρμεν εισήχθη εσπευσμένα στο νοσοκομείο, όπου και κατέληξε, χωρίς να προλάβει τελικά να περάσει ξανά το κατώφλι του αγαπημένου της σπιτιού.
«Ο αγώνας τώρα αρχίζει» – Συγκινήσεις και διαδηλώσεις στη Μαδρίτη
Η είδηση του θανάτου της μετατράπηκε αμέσως σε βουβό θρήνο, αλλά και σε ανανεωμένη οργή. Από χθες το βράδυ, εκατοντάδες πολίτες συγκεντρώνονται έξω από το σπίτι της στο Ρετίρο, αφήνοντας λουλούδια, σημειώματα και ανάβοντας εκατοντάδες κεριά στη μνήμη της.
Σε ανακοίνωσή τους, οι συλλογικότητες για το δικαίωμα στη στέγαση τόνισαν ότι ο θάνατος της Μαρικάρμεν δεν πρέπει να ξεχαστεί: «Της πήραν το σπίτι, της πήραν τη ζωή, αλλά δεν θα της πάρουν την αξιοπρέπεια. Ο αγώνας ενάντια στις απάνθρωπες εξώσεις θα συνεχιστεί στο όνομά της, μέχρι να διασφαλιστεί ότι καμία άλλη ηλικιωμένη και κανένας αδύναμος άνθρωπος δεν θα πεταχτεί στον δρόμο».
Η τραγική αυτή κατάληξη αναμένεται να ανοίξει εκ νέου έναν μεγάλο πολιτικό διάλογο στην Ισπανία και την Ευρώπη γύρω από το real estate, τα δικαιώματα των ενοικιαστών και την προστασία των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων απέναντι στην κερδοσκοπία.