Παγιδευμένα στο κινητό τρία στα τέσσερα παιδιά
ΚΑΤΑΝΑΛΩΝΟΥΝ ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ, ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ
Συνταρακτικά είναι τα ευρήματα της έρευνας του υπουργείου Υγείας και της UNICEF, που παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της Εθνικής Δράσης για την Υγεία Παιδιού και Οικογένειας. Τρία στα τέσσερα παιδιά είναι παγιδευμένα στην οθόνη (κάνουν doomscrolling), καταναλώνοντας συνεχώς αρνητικές ειδήσεις, που προκαλούν άγχος, υπερένταση, εκνευρισμό, απομόνωση και άλλα προβλήματα ψυχικής υγείας.
Του
ΑΡΗ ΜΠΕΡΖΟΒΙΤΗ
Όπως ανέφερε κατά την παρουσίαση της έρευνας η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη: «Τα αποτελέσματα της έρευνας είναι πραγματικά ανησυχητικά για τη χώρα μας και για τα παιδιά μας και πρέπει να δράσουμε άμεσα. Στο μέλλον θα έχουμε πρόβλημα όχι μόνο ψυχικής υγείας αλλά και δημοκρατίας. Θα έχουμε πολίτες που δεν θα μπορούν να ελέγξουν αν κάτι είναι αλήθεια ή ψέμα, σωστό ή λάθος. Είναι πάρα πολύ σοβαρό».
Από την πλευρά του, ο διπλωματικός εκπρόσωπος της UNICEF στην Ελλάδα Ghassan Khalil δήλωσε: «Όταν ένας έφηβος μπορεί να ζητήσει βοήθεια χωρίς φόβο ή στίγμα, όταν ένας γονέας έχει τα εργαλεία να στηρίξει καλύτερα το παιδί του, όταν ένα κορίτσι μπορεί να μιλήσει ανοιχτά και με αξιοπρέπεια για την έμμηνο ρύση, τότε κάνουμε ένα ουσιαστικό βήμα προς μια κοινωνία πιο συμπεριληπτική και πιο φιλική προς τα παιδιά».
Τα ευρήματα
Αναλυτικότερα, η έρευνα διαπίστωσε τα εξής:
• Το κόστος στην ψυχική υγεία: Τρεις στους τέσσερις νέους βιώνουν το φαινόμενο του doomscrolling (κατανάλωση αρνητικών ειδήσεων), με το 42% να συνεχίζει να σκρολάρει ακόμη κaι όταν το περιεχόμενο του προκαλεί άγχος. Πάνω από τους μισούς δηλώνουν ότι η συνήθεια αυτή καταστρέφει τη διάθεση, τον ύπνο και τη συγκέντρωσή τους. Επίσης, το 40,5% βιώνει εκνευρισμό, το 39,6% υπερένταση και το 24,1% δυσκολία συγκέντρωσης και απόσπαση προσοχής. Η έρευνα καταδεικνύει πως ο εθισμός στην αρνητική ειδησεογραφία επηρεάζει άμεσα την ψυχική υγεία. Τα παιδιά παγιδεύονται μέσα σε ένα ψηφιακό περιβάλλον και ουσιαστικά εκπαιδεύουν τον εγκέφαλό τους να καταναλώνει όλο και περισσότερες αρνητικές ειδήσεις. Αυτό σημαίνει ότι ένα παιδί που είναι σήμερα δύο ετών σε μερικά χρόνια δεν θα μπορεί να αναπτύξει την ικανότητα κριτικής σκέψης αλλά και τις βασικές δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων.
• Ψηφιακός εγκλωβισμός: Το 89,2% των νέων χρησιμοποιεί τα social media καθημερινά, ενώ το 76,1% τα έχει μετατρέψει σε κύρια πηγή ενημέρωσης.
• Η παγίδα του αλγόριθμου: Το 60,3% χάνει την αίσθηση του χρόνου κατά το σκρολάρισμα, ενώ το 81,3% αναγνωρίζει ότι οι αλγόριθμοι των πλατφορμών ενισχύουν εσκεμμένα αυτήν τη συμπεριφορά. Αξιοσημείωτο είναι ότι το 43,6% των παιδιών έχουν δικό τους smartphone.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού και γενικότερα για την προάσπιση της ψυχικής υγείας των παιδιών και των εφήβων μας, το υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με τη UNICEF έχει ξεκινήσει τις εξής δράσεις:
• Θετική Γονεϊκότητα (Πρόγραμμα Triple P):
Εφαρμόζεται πανελλαδικά ένα δομημένο σύστημα υποστήριξης των γονέων. 231 επαγγελματίες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας εκπαιδεύτηκαν για να καθοδηγούν τις οικογένειες, ενώ 6.513 γονείς και φροντιστές συμμετείχαν σε σεμινάρια, αποκτώντας πρακτικά εργαλεία για τις προκλήσεις της ανατροφής.
• Σπάζοντας το στίγμα: Πρότυπο Κέντρο για τον Αυτοτραυματισμό
Για ένα από τα πιο ευαίσθητα και βουβά προβλήματα της εποχής ιδρύθηκε το πρώτο Πρότυπο Κοινοτικό Κέντρο για τον Αυτοτραυματισμό Νέων (17 – 24 ετών). 2.607 επαγγελματίες εκπαιδεύτηκαν στην έγκαιρη αναγνώριση και διαχείριση περιστατικών, ενώ 429 άτομα έχουν ήδη βρει διέξοδο και υποστήριξη μέσω των υπηρεσιών του Κέντρου, με δεκάδες οικογένειες να εντάσσονται σε θεραπευτικά προγράμματα.
• Αξιοπρέπεια στο σχολείο: Υγιεινή της Περιόδου
Εκτεταμένη δράση έφερε στο προσκήνιο την ανάγκη για ενημέρωση και εξάλειψη της περιθωριοποίησης γύρω από την έμμηνο ρύση. Ενημερωτικές δράσεις σε 2.521 σχολεία με τη συμμετοχή 237.000 μαθητών. Διανομή 18 εκατομμυρίων προϊόντων περιόδου, από τα οποία ωφελήθηκαν άμεσα περισσότερα από 120.000 κορίτσια σε όλη τη χώρα.
Πέρα από αυτά, υλοποιούνται και άλλες βιωματικές δράσεις ψυχικής ανθεκτικότητας μέσω της μουσικής και της δημιουργικής έκφρασης, οι οποίες έχουν ήδη ξεκινήσει σε 15 Μουσικά Σχολεία της χώρας με τη συμμετοχή 3.000 μαθητών.
Η Εθνική Δράση Προαγωγής Υγείας Παιδιού και Οικογένειας υλοποιείται από το υπουργείο Υγείας με την υποστήριξη της UNICEF στην Ελλάδα και χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (NextGenerationEU) μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0».
